10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos

27/12/2020 00:55

Đây là 10 sự thật thú vị về người Eskimos (người Inuit) mà từ trước đến nay chúng ta luôn nhầm lẫn, cho dù rất quan tâm đến văn hóa và lịch sử của tộc người đặc biệt này.

Người Inuit thích được gọi là Inuk hoặc Inuit hơn là Eskimo

10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos 1

Mặc dù người ta thường gọi người Inuit là Eskimos, nhưng đây không phải là tên gọi ưa thích của họ, cũng không liên quan gì đến di sản văn hóa của tộc người này. Các nhà nghiên cứu cho rằng, người Pháp hoặc Đan Mạch lần đầu tiên đặt ra cụm từ Eskimo và nó dường như có nghĩa là “người đánh giày trên tuyết” hoặc “người ăn thịt”. Dù thế nào đi nữa, phần lớn người Inuit hiện đại xem từ Eskimo như một danh từ dè bỉu về chủng tộc của họ. Cũng cần lưu ý rằng, Inuit là để sử dụng số nhiều, còn Inuk là số ít.

Dân số của Greenland chủ yếu là người Inuit

Vào năm 2012, 89% tổng dân số của Greenland là người Inuit. Điều này có nghĩa là ước tính khoảng 51.349 người Inuit sống ở đất nước này, và phần lớn trong số họ sống ở phía tây nam. Tuy nhiên, có 3 nhóm Inuit chính khác biệt: Inughuit, Tunumiit và Kalaallit. Khoảng 10 % người Inuit sống ở các vùng xa xôi, và mỗi nhóm nói ngôn ngữ riêng của mình.

Chạm mũi không phải là một hình thức hôn của người Inuit

10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos 2

Hầu hết mọi người đã nghe đến cụm từ "nụ hôn của người Eskimo", và không có gì lạ khi thấy các cặp đôi không phải người Inuit thực hiện hành động này như một hình thức âu yếm. Tuy nhiên, thực tế là người Inuit không chạm mũi vào nhau để hôn, mà họ sử dụng nó như một hình thức để chào những người quan trọng như con cái hay cha mẹ. Trên thực tế, người Inuit thực sự âu yếm bằng cách thơm má và tóc của nhau, hành động này được gọi là kunik.

Người Inuit cổ đại làm áo giáp từ xương

Khi nghe đến từ áo giáp, có lẽ bạn sẽ hình dung ra những hiệp sĩ được bảo vệ bằng thép. Người Inuit cổ đại không có thép, nhưng họ vẫn cần được bảo vệ khỏi các yếu tố ngoại lai và động vật nguy hiểm. Do đó, họ đã chế tạo phiên bản áo giáp của riêng mình từ dây da thô và các tấm xương, thường được làm từ răng hải mã. Thiết kế này chắc chắn rất khéo léo, nó cho phép những người Inuit có thể sống sót sau nhiều cuộc chạm trán nguy hiểm.

Nghệ thuật Inuit có lịch sử lâu đời

10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos 3

Những du khách đến thăm Greenland thường hào hứng khi mua một tác phẩm nghệ thuật Inuit nguyên bản. Ví dụ phổ biến nhất là bức tượng nhỏ được gọi là tupilak. Theo lịch sử của người Inuit, tupilaks từng được tạc từ xương và chúng được cho là một phần quan trọng của phép thuật phù thủy có thể giết chết kẻ thù. Trong thời hiện đại, một số thợ chạm khắc Inuit đã có thể kiếm sống bằng cách làm những bộ tượng tupilaks từ gỗ, ngà kỳ lân biển hoặc sừng tuần lộc. Tupilaks không còn gắn liền với phép thuật phù thủy và được bán tại các cửa hàng quà tặng.

Văn hóa dân gian của người Inuit vô cùng phong phú

Đối với người Inuit cổ đại, sinh vật thần thoại mà họ phải khiếp sợ và nể phục được gọi là Qallupilluk. Từ này được dịch thành quái vật, và câu chuyện về những hành động khủng khiếp của nó đã được sử dụng để ngăn trẻ em đi lang thang ra xa. Theo truyền thuyết ban đầu, Qallupilluk sống dưới nước và sẽ kéo trẻ em đến một ngôi mộ băng giá.

Người Inuit không chỉ sống ở lều tuyết

10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos 4

Mặc dù có một số người Inuit sống trong các tòa nhà hình mái vòm được xây dựng gần như hoàn toàn từ băng tuyết, nhưng đa số mọi người sinh sống trong các căn nhà bằng gỗ hay gạch.

Người Inuit không có hàng trăm từ để chỉ tuyết

Một sự hiểu lầm khác về văn hóa Inuit là do nhà nhân chủng học Franz Boas gây ra vào thế kỷ 19. Boas từng sống với người Inuit một thời gian để anh có thể tìm hiểu thêm về họ, và anh nói rằng họ thường đề cập đến tuyết với hàng trăm cách gọi khác nhau. Tuy nhiên, đây là sự hiểu lầm về cấu trúc câu của họ. Thay vì sử dụng nhiều từ để mô tả tuyết, người Inuk có thể sử dụng một cụm từ chẳng hạn như aqilokoq để chỉ “tuyết rơi nhẹ nhàng”. Đương nhiên, người Inuit có rất nhiều cụm từ để mô tả điều kiện thời tiết, nhưng chỉ có ba từ gốc thực sự có nghĩa là tuyết.

Chế độ ăn kiêng của người Inuit đang nhanh chóng mở rộng

Người Inuk sống ở Greenland đều từng tiếp xúc với các lựa chọn ăn uống khác nhau, nhưng ngay cả điều này cũng không làm thay đổi đáng kể chế độ ăn uống truyền thống của họ. Các nhà nhân chủng học và các nhà nghiên cứu khác đã xác định rằng, chế độ ăn của người Inuit hầu như không thay đổi trong suốt nhiều thế kỷ, và nó chủ yếu bao gồm thịt và cá vì khó có thể tiếp cận với rau và trái cây ở những vùng xa xôi, lạnh giá.

Người Inuit có những hình thức vận chuyển sáng tạo

10 sự thật đáng kinh ngạc về người Eskimos 5

Khi bạn sống trong một khu vực hầu như là tuyết, việc tìm kiếm các hình thức giao thông dễ dàng trở nên quan trọng. Do đó, một số bộ lạc Inuit tạo ra qamutiks (một loại xe kéo) và qajaqs (ngày nay được gọi là thuyền kayak). Các nhóm người Inuit lớn hơn cũng thường được vận chuyển trên mặt nước thông qua umiaqs (một loại thuyền bằng da).

Hàn Ly (Theo oceanwide)