Thứ Tư, 19/02/2020 21:36:21 Hotline: 0901 514 799

Bộ trưởng GTVT: Công khai, minh bạch chi phí đầu tư BOT

04/06/2018 14:45

Trả lời chất vấn về vấn đề thu phí BOT, Bộ trưởng GTVT khẳng định, việc công khai là yếu tố quan trọng nhất.

bộ trưởng gtvt: công khai, minh bạch chi phí đầu tư bot

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể tiếp tục trả lời chất vấn của các ĐBQH chiều 4/6.

Đúng 15h chiều 4/6, phần chất vấn và trả lời chất vấn đối với Bộ trưởng GTVT Nguyễn Văn Thể kết thúc. Quốc hội chuyển sang chất vấn thành viên Chính phủ thứ hai là Bộ trưởng TN-MT Trần Hồng Hà.

HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VỀ ĐẦU TƯ XÂY DỰNG THEO HÌNH THỨC PPP

Trước đó, Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng đã thay mặt Chính phủ trả lời chất vấn của Đại biểu Trương Trọng Nghĩa về việc chỉ định thầu trong các dự án hạ tầng.

Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng:

Quan điểm của Chính phủ là phải thanh tra, kiểm tra, tất cả các dự án đầu tư xây dựng bằng hình thức chỉ định thầu để xem việc chỉ định thầu có đúng không; Quá trình lập, thẩm định, phê duyệt dự án có đảm bảo chính xác không? Quá trình đầu tư xây dựng, thanh, quyết toán có chính xác không. Nếu trong quá trình thanh, kiểm tra phát hiện vi phạm, sai phạm, phải xử lý nghiêm.

Về đầu tư bằng hình thức BOT, việc huy động nguồn lực đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng, đặc biệt là hạ tầng giao thông theo hình thức BOT là chủ trương đúng đắn của Đảng và Nhà nước nhằm huy động nguồn lực xã hội cho đầu tư phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, đặc biệt là hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông, do nhu cầu vốn đầu tư cho hạ tầng GTVT rất lớn, trong khi khả năng đáp ứng của nguồn vốn nhà nước còn rất hạn hẹp.

Trong những năm qua, cùng với nguồn vốn đầu tư của nhà nước, việc thu hút các nguồn vốn đầu tư xã hội vào lĩnh vực phát triển hạ tầng giao thông theo hình thức BOT đã đạt được những kết quả quan trọng, góp phần làm thay đổi diện mạo hạ tầng giao thông của đất nước.

Bên cạnh những dự án đầu tư theo hình thức BOT phát huy tốt hiệu quả, không ít dự án đã bộc lộ nhiều hạn chế về chất lượng công trình, mức phí, thời gian thu phí, vị trí đặt trạm thu phí… đã gây bức xúc trong dư luận. Nhiều nơi đã có sự phản ứng mạnh mẽ của người dân.

Trước tình hình trên, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã có nhiều chỉ đạo để lập lại trật tự kỷ cương trong đầu tư xây dựng hạ tầng giao thông bằng hình thức BOT như, yêu cầu Bộ GTVT rà soát lại tất cả các dự án BOT để xác định đúng tổng mức đầu tư, kiểm soát chất lượng công trình, từ đó xác định mức phí và thời gian thu phí hợp lý, đảm bảo hài hoà lợi ích của nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

Nhiệm vụ phải tiếp tục tập trung trong thời gian tới là hoàn thiện hệ thống pháp luật về đầu tư xây dựng theo hình thức đối tác công tư (PPP) nói chung, hợp đồng BOT nói riêng, nhằm huy động các nguồn lực để đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, đảm bảo công khai, minh bạch, khắc phục những “kẽ hở” pháp luật làm thất thoát, lãng phí vốn, tài sản nhà nước.

Tiếp tục rà soát các dự án BOT, xử lý, khắc phục những tồn tại như ĐBQH và cử tri đã nêu, xử lý nghiêm sai phạm theo đúng quy định của pháp luật.

Trên cơ sở Quy hoạch phát triển hạ tầng giao thông của từng giai đoạn, tiến hành xây dựng Kế hoạch đầu tư và cân đối nguồn lực cho phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng GTVT. Trong đó, xác định rõ các tuyến đường, các công trình đầu tư bằng hình thức BOT, công bố công khai để các nhà đầu tư và người dân biết để đăng ký, và giám sát trong quá trình thực hiện đầu tư xây dựng. Chỉ đầu tư BOT trên các tuyến mới, không đầu tư trên các tuyến độc đạo, đảm bảo người dân có sự lựa chọn trong việc sử dụng kết cấu hạ tầng giao thông.

Tăng cường công tác quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng đối với các dự án BOT từ khâu quy hoạch, kế hoạch, lập, thẩm định phê duyệt dự án đầu tư, thiết kế kỹ thuật, tổng mức đầu tư, dự toán công trình, đến quá trình thi công, nghiệm thu, bàn giao, đưa công trình vào khai thác, vận hành, sử dụng đảm bảo giảm giá phí, thời gian thu phí…

Thực hiện lựa chọn nhà đầu tư bằng hình thức đấu thầu, đảm bảo tính công khai, minh bạch, cạnh tranh.

Có thể nghiên cứu giao một doanh nghiệp nhà nước có năng lực trong ngành GTVT để quản lý đầu tư, khai thác các công trình hạ tầng giao thông BOT (như mô hình công ty mua bán điện quốc gia hiện nay). Đây là kinh nghiệm của nhiều nước đang áp dụng.

Xử lý nghiêm mọi vi phạm trong quá trình đầu tư xây dựng các công trình BOT theo đúng quy định của pháp luật.

Về đầu tư bằng hình thức BT, để khắc phục tình trạng những tồn tại, yêu cầu cần tập trung thực hiện các giải pháp:

Trước hết, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tất cả các Bộ, ngành, địa phương liên quan rà soát tất cả các dự án BT đang triển khai. Xem xét việc quản lý, thực hiện đầu tư các dự án BT trong việc tuân thủ các quy định của pháp luật (như xác định giá trị quyền sử dụng đất giao cho nhà đầu tư tại thời điểm giao đất, giá trị công trình BT). Nếu phát hiện sai phạm phải xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

Hoàn thiện pháp luật liên quan đến đầu tư xây dựng, trong đó có các quy định về đầu tư bằng hình thức BT như sửa đổi Nghị định 15, Nghị định 30, xây dựng Nghị định về thanh toán bằng tài sản công cho nhà đầu tư BT (Bộ Tài chính đang xây dựng), xây dựng Luật PPP… theo hướng kiểm soát chặt chẽ quá trình đầu tư xây dựng, đảm bảo tính công khai, minh bạch trong lựa chọn nhà đầu tư (thông qua đấu thầu); đảm bảo xác định đúng giá trị tài sản, giá trị quyền sử dụng đất, chống thất thoát vốn và tài sản của nhà nước.

Có cơ chế khuyến khích các địa phương chủ động bố trí nguồn vốn để giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch tại các dự án đô thị để đấu giá, tạo nguồn vốn đầu tư trực tiếp các công trình hạ tầng thay vì phải đầu tư theo hình thức BT.

RÀ SOÁT ĐỂ CÓ SỐ LIỆU THỐNG KÊ TNGT CHÍNH XÁC NHẤT

Chiều nay, Bộ trưởng Bộ GTVT Nguyễn Văn Thể tiếp tục trả lời một số chất vấn của các ĐBQH, trong đó, có câu hỏi đã được đặt ra từ cuối phiên giải trình sáng nay.

ĐB Nguyễn Hữu Cầu (Nghệ An): Cử tri phản ánh chất lượng đào tạo lái xe cả lý thuyết và thực hành đều yếu, có tiêu cực trong thi cử, xin Bộ trưởng cho biết quan điểm của mình?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Đào tạo lái xe có quy trình, giáo trình, cả lý thuyết và thực hành. Chúng tôi xin tiếp thu và sẽ chỉ đạo rà soát lại giáo trình đào tạo, cả lý thuyết và thực hành, cần thiết thì có thể kéo dài thời gian đào tạo để đáp ứng nhu cầu. Tuy nhiên, tôi xin báo cáo giáo trình này đều được công khai minh bạch, có những hội đồng giám sát.

Chúng tôi sẽ xem xét, có thể tăng thêm thời lượng thực hành, tăng thời gian đào tạo lý thuyết. Điều này có thể dẫn đến việc tăng chi phí đào tạo. Nếu phải làm việc này, rất mong bà con cử tri hết sức thông cảm vì chúng ta phải đảm bảo chất lượng đào tạo.

Với vấn đề tiêu cực trong thi cử, cá nhân tôi đánh giá thì rất khó xảy ra. Thi lý thuyết là thi trắc nghiệm. Thực hành thì chạy trên sa hình, chấm điểm tự động. Quá trình này hoàn toàn công khai, minh bạch, khách quan.

Tuy nhiên, chúng tôi cũng sẽ tiếp tục rà soát, nếu có tiêu cực thì sẽ xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.

ĐB Nguyễn Hồng Vân (Phú Yên): Khi nâng cấp mở rộng QL1 đoạn qua Phú Yên, Người dân nằm ngoài vùng GPMB trên toàn tuyến bị ảnh hưởng của dự án, bị lún nứt, ngập nước. Hệ thống đèn chiếu sáng đi qua toàn tuyến của QL1 cũ bị gỡ bỏ chưa khôi phục. Xin Bộ trưởng cho biết chủ trương và giải pháp khắc phục?

Thứ hai, tại buổi làm việc của Thủ tướng Chính phủ với tỉnh Phú Yên, từ đề xuất của tỉnh Phú Yên và hãng hàng không Vietjet, Thủ tướng đã kết luận thống nhất cho nghiên cứu, mở rộng sân bay Tuy Hoà cả nhà ga, đường lăn, bến đỗ theo hình thức xã hội hoá để phục vụ phát triển KTXH của tỉnh Phú Yên, khu vực miền trung Tây Nguyên và nhất là phục vụ cho đặc khu hành chính kinh tế Bắc Vân Phong. Xin Bộ trưởng cho biết lộ trình và kế hoạch triển khai chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Đại biểu phản ánh hệ thống đèn chiếu sáng của đường cũ, sau khi tháo dỡ chưa lắp lại. Tôi chưa nắm được việc này. Tôi xin tiếp thu ý kiến của đại biểu. Tôi sẽ chỉ đạo Ban QLDA tổng rà soát lại. Nếu thực sự tài sản đã tháo dỡ, hoặc chúng tôi sẽ bàn giao cho địa phương để triển khai ở dự án khác, hoặc nếu có nhu cầu thì sử dụng lại. Tuyệt đối không có chuyện tự nhiên mất đi các thiết bị này.

Về việc một số hộ dân nằm ngoài phạm vi GPMB bị ảnh hưởng, hiện thực hiện công tác bồi thường hỗ trợ với người dân bị ảnh hưởng theo hợp đồng bảo hiểm. Các công ty bảo hiểm ký hợp đồng với nhà thầu, ban QLDA để thực hiện trách nhiệm bồi hoàn khi xảy ra sự cố.

Với hệ thống bảo hiểm hiện nay, các trường hợp bị ảnh hưởng sẽ được hỗ trợ và đền bù theo quy định.

Hiện Luật chỉ cho phép bồi thường với các trường hợp nằm trong phạm vi dự án. Với các trường hợp nằm ngoài phạm vi dự án, chúng ta xem xét, có đề xuất.

Vừa qua, Bộ GTVT đã tổng hợp, báo cáo, Uỷ ban thường vụ quốc hội về vấn đề này. Uỷ ban thường vụ đã giao Bộ GTVT làm việc với các nhà thầu, với các đơn vị có liên quan để có giải pháp. Chúng tôi xin hứa sẽ làm việc với các nhà thầu và Ban QLDA ở khu vực Phú Yên rà soát lại các phản ánh của địa phương.

Về câu hỏi liên quan đến việc xã hội hoá đầu tư sân bay Tuy Hoà, hiện mong muốn của địa phương là cố gắng chọn nhà đầu tư chiến lược cho khu kinh tế Bắc Vân Phong. Nếu nhà đầu tư này đầu tư khai thác cả sân bay thì rất tốt. Chúng tôi sẽ lắng nghe và làm việc với các đơn vị để có giải pháp cụ thể.

ĐB Nguyễn Trường Giang: Cử tri phản ánh chất lượng công trình giao thông hiện nay thấp, không tương xứng với chi phí đầu tư bỏ ra. Cử tri cũng cho rằng việc thống kê số người chết vì TNGT, đặc biệt là TNGT đường bộ chưa chính xác, chưa phản ảnh đúng tình hình.

Xin bộ trưởng cho biết ý kiến của mình?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Khi triển khai công trình dự án, hồ sơ thiết kế được duyệt phải bảo đảm yêu cầu. Trong quá trình thực hiện, chúng ta phải thực hiện KCS (kiểm tra chất lượng từng hạng mục công trình để quyết toán).

Trong thanh tra, kiểm tra, kiểm toán của cơ quan liên quan đều căn cứ vào hồ sơ lưu, các mẫu. Chúng tôi xin tiếp thu phản ảnh này. Nhưng thực tế thì các hồ sơ, công trình dự án đều phải đảm bảo chất lượng mới được thanh toán.

Về việc chất lượng chưa tương xứng với đồng tiền bỏ ra, tôi mong rằng thanh tra các ngành chức năng cùng với ngành GTVT thanh tra kiểm tra các công trình dự án để có kết luận cụ thể.

Ngành GTVT luôn cố gắng thực hiện đúng theo hồ sơ thiết kế được duyệt.

Về chất vấn số liệu TNGT chưa thực chất, tôi xin nói rõ là số liệu là do CSGT cung cấp, thứ 2 nguồn từ Uỷ ban ATGT quốc gia và thứ 3 là của Vụ ATGT, Bộ GTVT. Trong quá trình báo cáo, chúng tôi luôn bám sát thực tiễn.

Phó Thủ tướng Trương Hoà Bình cũng luôn có chỉ đạo hết sức quyết liệt để đảm bảo tính công khai minh bạch, phản ánh đúng thực tế.

Tôi xin tiếp thu ý kiến của ĐBQH sẽ tiếp tục rà soát để có số liệu tốt hơn, chuẩn hơn.

MỌI DỮ LIỆU VỀ TRẠM THU PHÍ BOT ĐƯỢC CÔNG KHAI ĐỂ DÂN GIÁM SÁT

ĐB Đàng Thị Mỹ Hương tranh luận lại: Sáng nay, Bộ trưởng nói chưa quyết toán được nên chưa công khai, và để quyết toán phải dựa vào địa phương. Bộ trưởng trả lời như vậy tôi chấp nhận. Nhưng, vấn đề bức xúc của người dân hiện này là họ mong muốn công khai thu phí lâu nay là bao nhiêu, mỗi ngày trạm thu của người dân bao nhiêu tiền trên bảng điện tử công khai tại trạm thu phí. Việc này có khó khăn gì không mà tại sao không làm được? Mong muốn này có chính đáng không? Tới đây Bộ trưởng có chỉ đạo công khai việc này hay không?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Đối với vấn đề đại biểu nêu, việc công khai số liệu ở trạm thu phí hoàn toàn nằm trong tầm tay. Nhưng cuối năm nay chúng ta đưa vào thu phí tự động thì khi đó có hệ thống máy giám sát thường xuyên hàng ngày, hàng giờ, mọi dữ liệu công khai minh bạch, nên từ nay đến cuối năm sẽ trang bị cho tất cả các trạm thu phí QL1 và đường Hồ Chí Minh qua Tây Nguyên hệ thống này để bà con có thể giám sát chặt chẽ.

Trước mắt, chúng tôi công khai trên trang web của Bộ GTVT và mong người dân, ĐBQH có thể truy cập xem xét các dự án BOT trên địa bàn.

ĐB Đàng Thị Mỹ Hương (Ninh Thuận): Trả lời về việc công khai thu phí BOT, Bộ trưởng cho hay chưa công khai được thu phí BOT bởi vì đang đợi quyết toán. Vậy xin hỏi Bộ trưởng tại sao chưa quyết toán, chưa biết tổng mức đầu tư thì dựa vào cơ sở nào để xác định mức thu phí BOT và thời gian thu phí BOT trong khi việc thu phí này đã và đang được triển khai, vậy xin Bộ trưởng cho cử tri biết khi nào việc quyết toán này sẽ hoàn tất?

Với ý kiến đại biểu, trong 58 dự án đang thu phí, nhà đầu tư trình lên 61.760 tỷ, Bộ GTVT đã thẩm định và thống nhất với nhà đầu tư 54.450 tỷ. Hiện nay cùng với nhà đầu tư đang xem xét 6.694 tỷ.

Như vậy để thấy 58 dự án đó đều đã được quyết toán, có 10 dự án quyết toán toàn bộ, 39 dự án chúng ta quyết toán gần như toàn bộ, chỉ có 9 dự án mới quyết toán được một phần.

Chúng tôi tiếp tục làm việc với nhà đầu tư công khai minh bạch chi phí đầu tư.

Liên quan đến địa phương có 62 dự án. Hiện nay Bộ GTVT cùng các đơn vị địa phương tích cực triển khai quyết toán GPMB nhanh nhất, đảm bảo công khai, minh bạch.

Hiện nay trên website của Bộ GTVT, toàn bộ 88 dự án BOT đều có thông số đầy đủ, ĐBQH và người dân có thể truy cập vào đó xem xét, Bộ cũng đã chỉ đạo làm việc với nhà đầu tư công khai thêm số liệu về các dự án BOT.

Chúng tôi xem việc công khai hiện nay là yếu tố quan trọng nhất.

Vì sao quyết toán chưa xong vẫn tiến hành thu phí? Một dự án thấp nhất là 5-15 năm, cao nhất là hơn 20 năm, dự án đã được đầu tư, nghiệm thu, chỉ có quyết toán chưa xong, toàn bộ quyết toán có thể không chính xác 100% nhưng đa phần đã đầu tư toàn bộ nên không thể dừng không cho thu phí, vì như thế làm phát sinh lãi đầu tư.

Chúng ta ký hợp đồng ban đầu thì quyết toán để điều chỉnh hợp đồng chính thức.

Hiện nay vẫn nằm trong thời gian thu phí nên linh động để nhà đầu tư tiếp tục thu phí nhưng yêu cầu quyết toán nhanh nhất để đảm bảo công khai, minh bạch.

ĐB Phùng Văn Hùng (Cao Bằng): Suốt thời gian qua đầu tư cho ngành đường sắt chỉ chiếm khoảng 2-3% trong tổng số vốn đầu tư cho ngành giao thông. Tôi cho rằng đây là vấn đề hết sức quan trọng.Đề nghị Bộ trưởng giải thích về nguyên nhân, trách nhiệm khi vốn đầu tư của ngành đường sắt thời gian qua rất thấp, ảnh hưởng đến an toàn giao thông. Câu hỏi này tôi cũng xin gửi tới Phó Thủ tướng Trịnh Đình Dũng, đề nghị đồng chí cho biết trách nhiệm của Chính phủ và Chính phủ có phương hướng, chiến lược gì để khắc phục tình trạng nêu trên?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Chúng ta đang tự mâu thuẫn mình, nâng cấp đường sắt hiện nay với mức độ nào cho hợp lý, vì nó đang lạc hậu, nếu nâng cấp mà đổ tiền nhiều vào, không kết nối được thì mâu thuẫn, do đó nhiều năm qua lãnh đạo ngành GTVT rất trăn trở, chúng ta tới đây sẽ tập trung làm đường sắt mới hiện đại hoà nhập với thế giới. Một phần lý do này mà chi phí cho đường sắt rất hạn chế.

Nếu chúng ta không thông qua dự án đường sắt tốc độ cao thì không giải quyết được bài toán căn cơ về đường sắt hiện nay.

ĐB Bùi Văn Xuyền (Thái Bình): Tôi cũng có một câu hỏi chung giống như ĐB Lưu Bình Nhưỡng lúc sáng về thể chế, đó là viện ban hành Luật đầu tư theo hình thức đối tác công tư.

Tôi có hai câu hỏi: Câu hỏi thứ nhất: Cử tri phản ánh hằng năm, người ta phải đóng phí giao thông đường bộ, nhưng phí này để duy tu bảo dưỡng, sửa chữa đường cũ nhưng đường cũ xuống cấp không đi được. Thậm chí có những đường cũng lại làm BOT. Như vậy, đi đường nào họ cũng phải trả phí và hai phí chồng lên phí thì Bộ trưởng lý giải nội dung này như thế nào?

Ý thứ hai là có một số công trình giao thông lớn hiện nay mà Bộ Giao thông đang triển khai, ví dụ tuyến đường sắt đô thị Cát Linh- Hà Đông phải điều chỉnh giãn, hoãn tiến độ rất nhiều và tăng tổng mức đầu tư rất lớn. Xin hỏi Bộ trưởng căn cứ pháp lý nào để tăng tổng mức đầu tư và trách nhiệm của Bộ Giao thông vận tải đối với việc này như thế nào?

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Với ý kiến đại biểu, tôi rất đồng tình, cần sớm ban hành Luật đầu tư theo hình thức đối tác công tư (PPP), đây là văn bản pháp lý cao nhất, chúng tôi cũng mong các ĐBQH sẽ quan tâm Luật này, đảm bảo các dự án thực hiện đúng khung pháp lý cao nhất, đảm bảo sự giám sát của Quốc hội và toàn dân.

Về phí, lệ phí GTĐB được người dân nộp hàng năm nhưng nay thu thêm phí BOT có phải phí chồng phí, trách nhiệm của Nhà nước là cung cấp dịch vụ công cho xã hội, có nghĩa là chúng ta xây dựng hệ thống hạ tầng và người dân khi sử dụng hạ tầng thì sẽ nộp phí để duy tu sửa chữa đường bộ. Nhưng hiện nay, ngân sách eo hẹp, do ngân sách không đủ để phát triển, mở rộng, nâng cấp nên các hệ thống đường bộ nên trong các Nghị định, nghị quyết, Đảng, Nhà nước kêu gọi các thành phần kinh tế tham gia đầu tư theo hình thức BOT.

Nhà nước đặt hàng các doanh nghiệp nâng cấp, đầu tư các dự án giao thông, do đó Nhà nước phải  ký hợp đồng với các doanh nghiệp, khi doanh nghiệp bỏ tiền ra kinh doanh thì được hưởng chính sách theo quy định của Nhà nước nên việc thu phí BOT là phù hợp.

Phí có chồng phí không, xin thưa là khi chúng ta nộp thì quỹ bảo trì đường bộ sẽ có trách nhiệm đảm bảo an toàn giao thông cho toàn bộ hệ thống mạng đường quốc gia và địa phương.

Còn riêng dự án BOT, nhà đầu tư kinh doanh có trách nhiệm trong thời gian khai thác dự án phải tổ chức duy tu, sửa chữa, đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật. Chúng tôi chỉ đạo những dự án nào không đảm bảo thì yêu cầu dừng không cho thu phí.

Một điểm nữa, đại biểu nói dự án đường sắt Cát Linh- Hà Đông và một số công trình tiến độ chậm dẫn đến chi phí tăng, xin báo cáo, đường sắt Cát Linh Hà Đông và một số dự án phát sinh kinh phí có nhiều nguyên nhân.

Vừa qua khi được Chính phủ giao thẩm định tuyến metro số 1, chúng tôi phát hiện vài nguyên nhân.

Trước hết là do giai đoạn 2009-2010 chúng ta khủng hoảng kinh tế, lạm phát tăng rất cao, dự án làm trong thời điểm này giá cả tăng liên tục.

Thứ hai, dự án này tư vấn trong nước lập dự án, chúng ta đưa quy mô, tầm nhìn đến năm 2030 nhưng khi triển khai thì TP.HCM thấy đến 2030 thì tầm nhìn quá ngắn, do đó ta điều chỉnh đến 2040, đồng thời đưa vào công nghệ mới với lưu lượng lớn, vì thế, tăng quy mô dẫn đến tăng kinh phí. Bên cạnh đó còn do trượt giá.

Một số dự án kéo dài cũng phát sinh kinh phí do nhiều yếu tố. Chúng tôi xin tiếp thu phối hợp với các địa phương để giảm chi phí tăng không cần thiết.

TNGT ĐƯỜNG SẮT KHÔNG PHẢI DO TĂNG TRƯỞNG NÓNG

ĐB Trương Minh Hoàng (Cà Mau): Thưa Bộ trưởng, tình trạng tai nạn đường sắt liên tục xảy ra, trong báo cáo có nêu là do lạc hậu, nguyên nhân chính là hạ tầng đường sắt thấp kém và đặc biệt tham mưu đề xuất như Bộ trưởng nêu là còn yếu kém.

Tuy nhiên, trong báo cáo của Bộ Giao thông vận tải, việc đầu tư cho đường sắt rất ít mà tập trung đầu tư đường sắt Cát Linh-Hà Nội và số đường sắt quan trọng khác. Đề nghị Bộ trưởng cho biết nếu ưu tiên như vậy, có khắc phục được tình trạng tai nạn đường sắt như đã qua hay không? Tại sao không tập trung nguồn vốn để đầu tư, đề xuất đầu tư cho an toàn đường sắt trong cả nước. Xin cám ơn Bộ trưởng.

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: Với ý kiến ĐB hỏi tại sao tập trung đường sắt Cát Linh Hà Đông và đường sắt đô thị ở TP.HCM mà không tập trung vào khắc phục tuyến đường sắt quốc gia. Tôi xin thông tin là lhi chúng ta triển khai dự án thì Đề án của dự án đó phải được phê duyệt.

Cách đây 8 năm, Bộ đã đề nghị xây dựng 1 tuyến đường sắt mới nhưng Quốc hội chưa đồng tình. Còn đường sắt hiện nay quá lạc hậu, nếu có nâng cấp cũng không đảm bảo bền vững, lâu dài. Đặc biệt cần có đường sắt đôi để đảm bảo ATGT tuyệt đối. Hiện nay Bộ GTVT vẫn quan tâm đầu tư đường sắt nhưng đầu tư có mức độ. Quốc hội đã biểu quyết sẽ bổ sung 7 nghìn tỷ để nâng cấp một số đoạn, công trình hư hỏng ở đường sắt hiện nay.

Còn đường sắt đô thị hiện nay đang là vấn đề hết sức cần thiết với các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM.

Chúng ta cần có các loại hình vận tải mới, nhanh và đảm bảo an toàn, để kết nối các khu vực trong đô thị. Những dự án được phê duyệt nên chúng ta có cơ sở triển khai. Khi nào tuyến đường sắt quốc gia được phê duyệt thì Bộ GTVT sẽ tập trung thực hiện.

ĐB Nguyễn Thanh Hồng (Bình Dương): Thưa Bộ trưởng, có phải do tăng trưởng nóng nên tình trạng mất an ninh, an toàn hàng không, tai nạn đường sắt ngày càng tăng hay không? 

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thể: ĐB đề nghị TTCP vào làm rõ, minh bạch kết quả kiểm toán, chúng tôi hoan nghênh đề xuất này vì chúng tôi cũng mong muốn có nhiều bên tham gia để đảm bảo minh bạch.

Về nhiều vụ TNGT nghiêm trọng, thảm khốc, khi xảy ra TNGT có nhiều yếu tố, có những yếu tố liên quan đến kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ là do trách nhiệm của cơ quan quản lý Nhà nước vì chưa khắc phục được điểm đen gây tai nạn. Cũng có nguyên nhân chủ quan do tài xế không chấp hành luật và biển báo, chúng tôi đề nghị các cơ quan chức năng vào cuộc điều tra và đưa ra kết luận cuối cùng, trách nhiệm rơi vào đơn vị, cá nhân nào thì đơn vị, cá nhân đó nhận trách nhiệm.

Về câu hỏi có phải tăng trưởng nóng dẫn đến TNGT, với đường sắt không phải tăng trưởng nóng dẫn đến tai nạn vì đường sắt có từ lâu, duy trì hoạt động và đảm bảo điều kiện như hiện nay, mà chúng tôi nghĩ do kết cấu hạ tầng xuống cấp nghiêm trọng, đặc biệt do ý chí chủ quan của con người, kể cả cán bộ đường sắt và người tham gia giao thông đường bộ dẫn đến xung đột.

Riêng về hàng không, thời gian qua có một số sự cố về kỹ thuật, ảnh hưởng an ninh hàng không, nhưng không phải tai nạn hàng không.

Chúng tôi thường xuyên kiểm tra, giám sát, Ủy ban An ninh hàng không cũng chỉ đạo quyết liệt việc này để nâng cao an ninh hàng không, bởi tai nạnnếu xảy ra trong lĩnh vực này gây hậu quả rất nghiêm trọng.

Có thể nói không phải do tăng trưởng nóng mà do yếu tố chủ quan và yếu tố sơ suất về kỹ thuật là yếu tố chính, nhưng chúng tôi xin tiếp thu ý kiến của ĐB để rà soát lại.

Xem toàn bộ nội dung chất vấn và trả lời chất vấn sáng 4/6 tại đây

Hoài Thu - Tuyết Trịnh - Thanh Bình