Chính trường Mỹ: Tổng thống-lưỡng viện đối đầu, chính sách nào thay đổi?

07/11/2014 07:16

Từ năm 2015, Đảng Cộng hòa chính thức kiểm soát lưỡng viện. Nhiều chuyên gia nhận định, những màn đấu khẩu giữa Nhà Trắng - Quốc hội sẽ diễn ra và nhiều khả năng dẫn tới một số điều chỉnh...

chính trường mỹ: tổng thống-lưỡng viện đối đầu, chính sách nào thay đổi?
Ông Obama cho rằng thất bại của Đảng Dân chủ vừa qua bởi sự bế tắc của QH chứ không do các chính sách và vai trò lãnh đạo của ông

Hối thúc QH duyệt chi ngân sách chống dịch Ebola

Hôm qua, Tổng thống Obama khẳng định, sẵn sàng hợp tác với QH mới và hy vọng lãnh đạo Đảng Cộng hòa sẽ hợp tác với Nhà Trắng. Theo Giáo sư chính trị học Guy Ziv, Đại học American, việc phe Cộng hòa kiểm soát QH sẽ thu hẹp không gian hoạt động của Tổng thống Obama trong chính sách đối nội, đối ngoại như: Thông qua dự luật ngân sách nhằm tránh Chính phủ phải đóng cửa, vấn đề hạt nhân Iran, tiến trình hòa bình Israel - Palestine, khủng hoảng Syria, chống phiến quân Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng, dịch Ebola…

"Chắc chắn có thể tìm ra những cách thức phối hợp về các vấn đề mà người dân Mỹ đang đồng thuận. Tôi trông đợi các nhà lãnh đạo Cộng hòa thúc đẩy chương trình nghị sự trong khi sẽ đề xuất các ý tưởng của mình về những lĩnh vực mà chúng ta có thể hợp tác nhằm đáp ứng các nhu cầu kinh tế của người dân, chẳng hạn như tạo thêm nhiều việc làm”.

Tổng thống Mỹ Barack Obama

Mới nhất, trong tuyên bố hôm qua, Nhà Trắng cho biết, sẽ kêu gọi các nhà lập pháp phê duyệt 4,640 tỷ USD để ứng phó dịch Ebola và thêm 1,540 tỷ USD nữa làm quỹ dự phòng khẩn cấp, theo AP. Tuyên bố của Nhà Trắng khẳng định, đây là cơ hội để QH và chính quyền Mỹ tiếp tục sát cánh cùng nhau nhằm cung cấp nguồn lực bổ sung cần thiết, đáp ứng các nhu cầu tài chính.

Thực tế trong bối cảnh Đảng Dân chủ của Tổng thống Obama đã mất nốt Thượng viện trong cuộc bầu cử giữa kỳ vừa qua và từ đầu năm 2015, Đảng Cộng hòa sẽ chính thức kiểm soát lưỡng viện cho nên chính quyền Tổng thống Obama hối thúc Thượng viện hiện vẫn đang do phe Dân chủ kiểm soát để nhanh chóng thông qua gói ngân sách trên, tránh trường hợp bị Đảng Cộng hòa gây khó.

Mâu thuẫn vấn đề Syria

Đối với vấn đề Syria và cuộc chiến chống IS, Thượng viện rất có thể biến thành diễn đàn chỉ trích chính sách của ông Obama. Trước mắt, ông Obama phải bảo vệ một kế hoạch huấn luyện phe đối lập ôn hòa ở Syria để chống lại Tổng thống Bashar Al Assad. Tại đây, ông Obama sẽ phải “phân thắng bại” với Thượng nghị sĩ John McCain của Đảng Cộng hòa - người sẽ là Chủ tịch Ủy ban quân lực Thượng viện Mỹ. Bản thân ông McCain từng chỉ trích sự hậu thuẫn chậm chạp của Mỹ dành cho phe đối lập Syria và kêu gọi vũ trang cho người Kurd Syria trong cuộc chiến chống IS tự xưng cũng như hỗ trợ quân đội Syria tự do/FSA.

Sau khi kết quả bầu cử được công bố, chứng khoán Mỹ đạt kỷ lục mới, theo Bloomberg ngày 6/1. Chỉ số S&P 500 tăng 0,6%, đạt 2.023,57 điểm; Chỉ số Dow Jones đạt mức kỷ lục mới là 17.484,53. Theo các nhà phân tích kinh tế, kết quả chiến thắng của Đảng Cộng hòa là một trong những nguyên nhân chủ chốt giúp chứng khoán Mỹ tăng vọt.

Ê kíp của ông Obama đang hối thúc QH sớm trao Quyền sử dụng quân lực cho Tổng thống nhằm mở rộng đường không kích chống IS tại Syria. Tuy nhiên, Chủ tịch Hạ viện John Boehner tuyên bố, việc này nhanh nhất cũng phải từ tháng 1/2015, thời điểm QH mới do phe Cộng hòa kiểm soát bắt đầu hoạt động. Cùng ngày, ông Obama cho biết, hiện còn quá sớm để nói rằng liên minh do Mỹ dẫn đầu đang thắng thế trong cuộc chiến chống IS và ông Obama cũng bác bỏ khả năng Mỹ sẽ triển khai bộ binh ở Syria, theo AP.

Về phần mình, ông Obama cam kết hợp tác với phe Cộng hòa nhưng cũng không quên cảnh báo sẽ bảo vệ các chương trình nghị sự cốt lõi của mình. Theo ông Obama, thất bại của Đảng Dân chủ vừa qua bởi sự bế tắc của Quốc hội chứ không do các chính sách và vai trò lãnh đạo của ông. “Nếu quan ngại việc tôi thực thi các quyền hành pháp thì Đảng Cộng hòa có thể thông qua dự luật của riêng mình nhưng điều này sẽ không thể ngăn cản tôi tiếp tục các hành động đơn phương”, ông Obama nói.

Hà Phương