Chuyện chưa kể về “cây trường sinh” Oksana Chusovitina

01/08/2021 06:00

Cuộc đời, sự nghiệp của nữ VĐV Oksana Chusovitina, người có tới 8 lần dự Olympic mang nhiều điều thú vị.

Vận động viên (VĐV) Uzbekistan Oksana Chusovitina vừa có kỳ Olympic thứ 8 của riêng mình, một kỷ lục mà có lẽ khó có đồng nghiệp nào phá nổi. Dù đã tuyên bố giải nghệ ở tuổi 46, chị vẫn được coi là biểu tượng bất diệt của thể thao thế giới.

Chuyện chưa kể về “cây trường sinh” Oksana Chusovitina 1

Oksana Chusovitina chia tay sự nghiệp thể thao ở tuổi 46. Ảnh: Reuters

8 kỳ Thế vận hội, 4 màu áo

Nhà thi đấu thể dục dụng cụ Olympic Tokyo 2020 ngày 25/7 chứng kiến một giây phút hết sức đặc biệt. Nữ VĐV Oksana Chusovitina sau khi hoàn thành phần thi môn nhảy chống đã tuyên bố giải nghệ.

Tất cả những người có mặt đều đứng dậy vỗ tay tán dương chị. Ở tuổi 46, chị vừa hoàn thành kỳ Olympic thứ 8, cũng là kỳ Thế vận hội cuối cùng trong đời. Con trai chị năm nay 22 tuổi, hơn rất nhiều VĐV có mặt tranh tài tại Tokyo.

“Thật khó để nói về cảm xúc của tôi lúc này. Cuộc đời thể thao của tôi có những thăng trầm, những giọt nước mắt vui mừng và những giọt nước mắt đau buồn, nhưng tôi không hối tiếc một phút nào”, chị viết trên Instagram cá nhân bằng cả tiếng Nga lẫn tiếng Anh.

Sự nghiệp thi đấu quốc tế của chị bắt đầu vào năm 1991 tại Giải vô địch thế giới. Đội tuyển Liên Xô triệu tập chị thay cho người đồng đội bị chấn thương Yelena Grudneva.

Với các VĐV trẻ, tôi nghĩ tất cả phụ thuộc vào bản thân và ý thức của họ. Không ai hiểu cơ thể mỗi người bằng chính bản thân mình. Chắc chắn họ biết họ cần làm gì và không cần gì. Chỉ cần họ nỗ lực và thực hiện công việc bằng tất cả tình yêu, họ sẽ tạo ra được điều phi thường.
Oksana Chusovitina


Chị ngay lập tức tỏa sáng với 2 tấm HCV cá nhân và đồng đội. Cũng tại giải đấu này, chị trình làng 3 động tác hoàn toàn mới và được đặt tên. Cho tới khi giải nghệ, chị sở hữu 5 động tác được đặt theo tên mình.

Vận động viên sinh năm 1975 lần đầu tham dự Olympic là Thế vận hội mùa hè năm 1992 tại Barcelona (Tây Ban Nha).

Khi đó, chị đại diện cho Cộng đồng các quốc gia độc lập sau khi Liên bang Xô Viết tan rã. Đội nữ thể dục dụng cụ có chị tham dự giành HCV đồng đội.

Ở các kỳ Thế vận hội sau đó vào các năm 1996, 2000 và 2004, chị tham dự trong màu áo Uzbekistan, nơi mình sinh ra. Chị trở thành công dân Đức năm 2006 và thi đấu cho Đoàn Thể thao CHLB Đức tại Olympic Bắc Kinh 2008, Olympic London 2012, giành 1 HCB nhảy chống.

Năm 2013, chị trở lại quê hương và thi đấu trong màu áo Uzbekistan. Chồng chị, cựu đô vật Bakhodir Kurbanov cũng là VĐV Olympic từng góp mặt tại Thế vận hội 1996 và 2000.

Ngoài việc lập kỷ lục số lần tham dự Olympic, chị còn lập kỷ lục VĐV thể dục dụng cụ lớn tuổi nhất từng giành huy chương tại Á vận hội (HCB tại ASIAD 2018).

Nhìn lại chặng đường đã đi qua cùng thể thao, Oksana Chusovitina nghẹn ngào: “Xin cảm ơn mọi người đã ủng hộ tôi mấy chục năm qua. Đó là quãng thời gian rất dài. Tôi đã 46 tuổi và việc dự thêm một giải vô địch thế giới hay Olympic là không thể. Tôi đã chuẩn bị để sự nghiệp khép lại tại đây và dù chưa thực sự sẵn sàng, tôi sẽ không thay đổi”.

Trước đó, chị đã từng có ý định giải nghệ hai lần vào năm 2009 và 2012 nhưng tình yêu với thể thao đã níu giữ “cây trường sinh” này.

Được biết, ở phần thi nhảy chống tại Olympic 2020, Oksana giành 14,166 điểm. Thành tích này không đủ giúp chị vào thi chung kết nhưng nó lại nhận được sự cổ vũ không ngớt. “Tôi không nhìn vào kết quả, nhưng tôi cảm thấy rất tự hào và hạnh phúc”, vận động viên 46 tuổi nói trong niềm xúc động.

Aly Raisman - huyền thoại thể dục dụng cụ Mỹ với 3 lần vô địch Olympic, 2 lần vô địch thế giới cũng dành cho bậc tiền bối sự kính trọng. “Đây là Thế vận hội lần thứ 8 của Oksana Chusovitina. Không có từ ngữ nào để diễn tả điều đó ấn tượng ra sao. Oksana mãi mãi là một biểu tượng. Chúc chị gặp nhiều may mắn!”, Aly viết trên Twitter.

Tình yêu lớn với thể dục dụng cụ

Oksana Chusovitina thi đấu tại Olympic Barcelona 1992

Oksana Chusovitina sinh ra và lớn lên ở Thủ đô Tashkent của Uzbekistan. Theo chân người anh trai, chị học thể dục dụng cụ từ năm 7 tuổi và tình yêu của chị với môn thể thao này cứ thế lớn dần qua từng ngày.

“Mẹ tôi không muốn tôi tập thể dục, lúc nào bà cũng lo lắng cho tôi, sợ tôi bị chấn thương. Tôi muốn chứng minh cho bà thấy rằng tôi không làm điều gì một cách vô ích và tôi nghĩ cuối cùng tôi đã thành công. Cho tới khi giải nghệ, tôi hoàn toàn khỏe mạnh, không bị bất kỳ cơn đau nào hành hạ”, Oksana nói.

39 năm dài đằng đẵng theo đuổi thể dục dụng cụ, đã có những biến cố xảy ra buộc chị phải suy nghĩ về việc dừng lại. Nhưng sau cùng chị vẫn bước tiếp, trên con đường chắc chắn còn rất lâu mới có vận động viên nào làm được điều tương tự.

Một trong số biến cố đến vào năm 2002, hai năm sau Olympic Sydney 2000. Con trai 3 tuổi của chị được chẩn đoán mắc bệnh bạch cầu và buộc phải sang Đức để chữa trị.

Chị bán hết tài sản, nhà cửa để trả tiền chữa bệnh cho cậu bé. Việc chuyển sang quốc tịch Đức của chị được thúc đẩy bởi lời hứa thu nhập cao hơn và dịch vụ chăm sóc y tế tốt hơn.

Sau khi con trai bình phục, chị tiếp tục thi đấu và động lực chính là tình yêu với thể dục dụng cụ. “Không có gì bí mật. Tôi chỉ yêu thể dục dụng cụ và không ai ép tôi phải thi đấu. Tôi làm vậy với niềm vui”, Oksana nói trong một chương trình truyền hình trước thềm Olympic Tokyo 2020.

Năm 2020, khi đại dịch Covid-19 bùng phát trên phạm vi toàn cầu, nhiều quốc gia châu Âu bị ảnh hưởng nặng nề bởi dịch bệnh, việc tập luyện của Oksana đương nhiên ảnh hưởng.

Nhiều người đã khuyên chị nên chia tay sự nghiệp thi đấu quốc tế nhưng Oksana kiên quyết nói rằng, mình sẽ đợi để được thi đấu ở Tokyo, lần cuối cùng.

“HLV của tôi - Svetlana Boginskaya không thể sang Uzbekistan nhưng chúng tôi thường xuyên trao đổi qua video về việc tập luyện. Sau đó, tôi nhận được sự giúp đỡ của HLV Alexander Sergeevich, người từng đào tạo tôi những năm 90. Những kỷ niệm cũ cứ ùa về. Ông ấy còn nói với tôi “Nếu bạn cảm thấy mình có thể làm được, đừng nghe bất cứ ai, hãy làm những gì bạn muốn”, tôi biết ơn ông ấy rất nhiều”, vận động viên sinh năm 1975 nhớ lại.

Nói thêm về khoảng thời gian tập luyện giữa dịch bệnh, Oksana tiết lộ chị phải cách ly ở trung tâm huấn luyện. Hàng ngày, chồng chị đều mang đồ ăn và những vật dụng cần thiết tới.

“Anh ấy đứng bên ngoài, đưa đồ qua hàng rào sắt. Sẽ hơi bất tiện nhưng tôi cảm thấy rất lãng mạn, giống như trước khi chúng tôi cưới nhau”, kỷ lục gia Olympic cười.

Trả lời câu hỏi phỏng vấn của hãng tin TASS về việc làm sao để giữ gìn thể lực suốt ngần ấy năm và đâu là lời khuyên dành cho các vận động viên trẻ, cựu vận động viên Olympic cho biết: “Không có gì đặc biệt cả, tôi ăn uống và sinh hoạt điều độ, dành nhiều thời gian cho việc tập luyện. Quan trọng hơn, tôi luôn hướng về phía trước và nghĩ rằng mình đủ sức khỏe để thi đấu”.

Vài nét về Oksana Chusovitina

Tên đầy đủ: Oksana Aleksandrovna Chusovitina.
Sinh ngày: 19/6/1975.
Chiều cao: 1m53.
Từng giành 1 HCV Olympic, 3 HCV giải vô địch thế giới, 1 HCV World Championship, 2 HCV ASIAD, 1 HCV giải vô địch châu Âu.
Là vận động viên duy nhất từng dự Olympic trong ba màu áo khác nhau. Còn nếu cả sự nghiệp thể thao, bà đã khoác tổng cộng 4 màu áo (Liên Xô, Cộng đồng các quốc gia độc lập, Uzbekistan và Đức).

Thanh Hà