Cục Hải quan TP.HCM đối thoại với doanh nghiệp tố cán bộ gây phiền nhiễu

05/12/2022 16:37

Cục Hải quan TP.HCM sẽ tiến hành thanh tra đối với các cán bộ mà 4 doanh nghiệp vận tải nêu trong đơn kiến nghị.

Ngày 5/12, Cục Hải quan TP.HCM tổ chức đối thoại với 4 doanh nghiệp đã gửi kiến nghị đến Tổng cục Hải quan vì cho rằng bị gây phiền hà trong thủ tục thông quan hàng hoá quá cảnh. Ông Nguyễn Hữu Nghiệp, Cục phó Cục Hải quan TP.HCM chủ trì buổi đối thoại.

Tỷ lệ kiểm tra tăng theo tỷ trọng hàng hoá quá cảnh

Trong 4 doanh nghiệp được mời, chỉ có duy nhất công ty TNHH Dịch Vụ Tiếp vận toàn cầu cử đại diện đến. 3 công ty còn lại bao gồm: Công ty Cổ phần Vận tải thủy Tân Cảng, công ty Cổ phần Tân Cảng Cypress, công ty TNHH MTV Vận Tải Biển Gemadept không đến tham dự.

Đại diện công ty tiếp vận Toàn Cầu nêu ý kiến, các hoạt động vận tải đường thuỷ nội địa đóng góp vào ngân sách phát triển hạ tầng rất lớn. Chính vì vậy, các hoạt động kiểm tra hàng hoá chậm, tỷ lệ kiểm tra quá cao sẽ dẫn đến thiệt hại cho cả phía doanh nghiệp vận tải lẫn ngân sách địa phương. Bên cạnh đó, thủ tục khai báo chi tiết hàng quá cảnh khiến các doanh nghiệp Việt Nam mất lợi thế vận tải biển.

Cục Hải quan TP.HCM đối thoại với doanh nghiệp tố cán bộ gây phiền nhiễu 1

Cục Hải quan TP.HCM mời 4 doanh nghiệp lên đối thoại nhưng 3 doanh nghiệp vắng mặt.

Ngoài ra, các loại giấy phép con như giấy phép kiểm dịch thực vật, giấy phép của Bộ công thương đối với các mặt hàng không được nhập khẩu khiến doanh nghiệp vận tải phải gánh quá nhiều công đoạn.

Tham gia buổi đối thoại, ông Nguyễn Thanh Long - Chi cục phó Hải quan KV I (Cát Lái) cho rằng, quá trình kiểm tra hàng hoá không phải xuất phát từ sự chủ quan của các cán bộ kiểm tra mà là chủ trương của Tổng cục Hải quan, Ban chỉ đạo 389, Bộ công an thông qua các văn bản phối hợp.

Theo thống kê của Cục Hải quan TP.HCM, hiện có 68 doanh nghiệp vận chuyển hàng hoá quá cảnh tại Hải quan KV1 và 40 doanh nghiệp thường xuyên làm loại hình này. Số lượng dừng thông qua để kiểm tra là 1300 tờ khai trên tổng số 1361 container.

Trong 2 năm qua, số lượng container hàng quá cảnh bằng vận tải đường thuỷ liên tục tăng cao nên tỷ lệ kiểm tra hàng quá cảnh tăng theo để kịp thời kiểm soát tình hình buôn lậu, thẩm lậu các mặt hàng phạm pháp vào Việt Nam. Tiến đến hiện tại, 4 doanh nghiệp ký đơn kiến nghị đã làm thủ tục quá cảnh 27.409 container, tỷ lệ thị phần 33,44%. Số lượng dừng thông quan để kiểm tra là 575 tờ khai của 607 container.

Hành vi vi phạm của các doanh nghiệp chủ yếu là khai sai tên hàng, số lượng, trọng lượng, chủng loại, xuất xứ; Hàng thuộc đối tượng kiểm dịch mà không có giấy phép kiểm dịch; Hàng đã qua sử dụng không có giấy phép của Bộ công thương.

Ông Nguyễn Thanh Long cho rằng, bản thân rất buồn và bức xúc vì tại sao các doanh nghiệp không phản ánh đến cục Hải quan. Đặc biệt là 2 doanh nghiệp thuộc tổng công ty Tân Cảng vốn đã ký hợp tác chiến lược với Cục Hải quan TP.HCM nhiều năm nay.

“Tôi cũng đề nghị lãnh đạo Cục tiến hành xác minh nội dung kiến nghị của doanh nghiệp để có kết luận chính thức. Nếu tôi sai, tôi hoàn toàn chịu trách nhiệm. Nếu doanh nghiệp tố cáo thiếu căn cứ, ảnh hưởng đến uy tín của tôi và các cán bộ khác thì phải xin lỗi, đính chính trực tiếp”, ông Long nêu ý kiến.

Hàng hoá quá cảnh bị “soi” tỷ lệ rủi ro cao

Là “nhân vật chính” bị 4 doanh nghiệp phản ánh trong kiến nghị, ông Nguyễn Thanh Long phân tích cụ thể và có phần cầu thị về lý do dẫn đến hiện tượng nhiều container bị kiểm tra tỷ lệ 100% thay vì 10%.

“Căn cứ để Hải quan KV 1 áp dụng dừng thông quan để kiểm tra hàng hoá từ 5 nguồn thông tin bao gồm: chỉ thị của trực ban tổng cục Hải quan, chỉ thị từ trực ban phòng quản lý rủi ro Cục hải quan, chỉ thị từ đội kiểm soát của Cục Hải quan, thông tin soi chiếu trước hàng hoá có nghi vấn và cuối cùng là thông tin từ hồ sơ quản lý rủi ro đối với hàng hoá doanh nghiệp vận chuyển quá cảnh”, ông Long cho biết.

Để hoá giải một phần khó khăn khi nhiều container bị “liên đới” trong khi chỉ có 1 cont trong tờ khai bị kiểm tra, ông Nguyễn Hữu Nghiệp, Cục phó Cục Hải quan TP.HCM cho rằng doanh nghiệp có thể tham khảo phương thức mở tờ khai bổ sung để tách các cont hàng không bị kiểm tra ra 1 tờ khai riêng.

Cục Hải quan TP.HCM đối thoại với doanh nghiệp tố cán bộ gây phiền nhiễu 2

Ông Nguyễn Thanh Long- Phó chi cục Hải quan khu vực I (ở giữa) và ông Đặng Bùi Việt - Đội Trưởng Đội Giám sát (ngoài cùng bên phải) có mặt tại buổi đối thoại.

Ông Đặng Bùi Việt, Đội Trưởng Đội Giám sát, người bị doanh nghiệp phản ánh trong đơn cũng nêu ý kiến, việc kiểm tra nhanh hay chậm do thời gian doanh nghiệp xuất trình hàng. Rất nhiều trường hợp cả tháng sau doanh nghiệp mới xuất trình hàng hoá để kiểm tra. Một số trường hợp phải giám định hàng hoá về nguồn gốc, xuất xứ nên mất thời gian là chuyện tất yếu. Bên cạnh đó,vị trí hàng hoá nghi vấn nằm ở cuối cont, công chức hải quan bắt buộc phải phải khui toàn bộ cont để kiểm tra thực tế. Cho nên việc kiểm tra 10% hay 50% hay 100% tuỳ các tình huống. Có những trường hợp hàng đồng nhất nhưng sai chủng loại, sai số lượng kiện nên cũng phải yêu cầu sắp xếp kiểm tra

Ông Nguyễn Hữu Nghiệp, Cục phó Cục Hải quan nhận định, doanh nghiệp cần phối hợp với chủ hàng để khai báo chi tiết, chính xác. Đối với giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật và giấy phép của Bộ công thương thì doanh nghiệp bắt buộc phải có khi hàng hoá đi ngang qua lãnh thổ Việt Nam. Vấn đề quy trình là chương trình quản lý rủi ro, hệ thống phần mềm sẽ quyết định tỷ lệ kiểm tra.

“Các kiến nghị của 4 doanh nghiệp đã được Cục Hải quan TP.HCM tiếp thu. Đồng thời, Cục Hải quan cũng sẽ thanh tra lại toàn bộ quá trình làm việc của các cán bộ công chức mà 4 doanh nghiệp phản ánh gây khó dễ. Đây là chỉ đạo từ Tổng cục Hải quan, phải làm ngay”, ông Nghiệp nói.

Tại buổi đối thoại, ông Tạ Hồng Khanh, Đội trưởng Đội kiểm soát Hải quan thông tin, Cục Hải quan TP.HCM vừa tạm giữ 1 container của công ty TNHH Hoàng Mai. Công ty này mở tờ khai mặt hàng băng keo dính 1 mặt dạng cuộn số lượng 12 tấn trị giá 608 triệu. Tuy nhiên, khi kiểm tra thì phát hiện, đầu cont là một mặt hàng khác, còn lại tất cả là thuốc lá. Theo đó, 4 pallet đầu cont là băng keo, còn lại là 35 pallet có 810 thùng thuốc lá nhãn hiệu Esse, trị giá thị trường khoảng 10,5 tỷ đồng. Trên một số thùng có dán tem của Hải quan Campuchia.

Minh Quang