Đề xuất xóa hộ khẩu người vắng mặt 12 tháng: Gây phiền hà, dễ sinh tiêu cực

26/02/2020 11:18

Các luật sư cho rằng, đề xuất xóa hộ khẩu người rời địa phương 12 tháng không khai báo sẽ gây phiền hà cho người dân, dễ dẫn đến tiêu cực.

Keyword đầu tiên có dấu
Đề xuất rời địa phương 12 tháng không khai báo bị xóa hộ khẩu sẽ gây phiền hà cho dân và tăng nguy cơ tiêu cực

Bộ Công an đang lấy ý kiến dự thảo lần hai Luật Cư trú năm 2020, nhằm thay thế Luật Cư trú năm 2006, sửa đổi và bổ sung năm 2013, trong đó có việc xóa đăng ký thường trú (hộ khẩu).

Theo đó, Bộ nêu chín trường hợp thuộc đối tượng bị xóa đăng ký thường trú, mở rộng phạm vi hơn quy định hiện hành, như: công dân chết, bị tòa án tuyên bố là mất tích hoặc đã chết; người ra nước ngoài để định cư hoặc có thời gian xuất cảnh ra từ trên 12 tháng liên tục mà không khai báo cho cơ quan quản lý cư trú nơi đăng ký thường trú; người bị phạt tù có thời hạn từ 12 tháng trở lên, tù chung thân, tử hình.

Việc xoá đăng ký thường trú có thể được thực hiện trên hệ thống Cơ sở dữ liệu quốc gia về quản lý dân cư, thay vì xoá trên hộ khẩu giấy. Cơ quan có thẩm quyền đăng ký thường trú cũng là nơi có thẩm quyền xóa đăng ký thường trú.

Dự thảo cũng quy định chính quyền tạo điều kiện với những người bị xóa đăng ký thường trú được đăng ký lại khi trở về địa phương sinh sống.

Theo Bộ Công an, việc đề xuất thêm quy định xoá hộ khẩu sẽ giúp quản lý tốt hơn về nhân khẩu, giúp có quy định ràng buộc với những người cố tình không khai báo tạm trú, tạm vắng với cơ quan quản lý ở địa phương...

Đề xuất này của Bộ Công an đang được dư luận chú ý. Nhiều ý kiến cho rằng đề xuất xóa hộ khẩu với người không khai báo khi rời địa phương từ 12 tháng sẽ gây phiền hà, nhất là đối với những người thường xuyên phải đi làm ăn xa nhà, hay phải di chuyển công tác ở các địa phương khác nhau.

Trao đổi với PV Báo Giao thông, luật sư Quách Thành Lực, Giám đốc Công ty Luật Hà Nội Tinh hoa, Đoàn Luật sư TP Hà Nội nhìn nhận, đề xuất này nếu thực hiện sẽ gây phiền hà cho dân, phát sinh thủ tục rườm rà, "cách làm lạc hậu" nên sẽ không đạt được mục đích quản lý về mặt con người, nhân khẩu.

"Mấu chốt là bỏ quản lý bằng sổ hộ khẩu giấy để chuyển sang mã số định danh và cảnh sát khu vực, địa phương phải đi kiểm tra, cư trú thường xuyên mới đạt được mục đích quản lý con người. Nếu chúng ta cứ mãi đuổi theo, đi sửa, bổ sung các quy định nhỏ liên quan hộ khẩu thì mãi mãi chỉ làm phát sinh thêm thủ tục hành chính gây rườm rà, tốn kém", luật sư nêu quan điểm.

Cùng quan điểm trên, luật sư Diệp Năng Bình, Trưởng Văn phòng luật sư Tinh thông luật, Đoàn Luật sư TP HCM cho rằng, cơ quan đề xuất cần phải lý giải mục đích của việc xoá khẩu này là gì? Nếu vì ý thức người dân khi đi khỏi địa phương không khai báo tạm vắng và khi đến nơi mới không khai báo tạm trú… thì xử phạt hành chính là đủ. Và thực tế, hành vi này đã bị xử phạt hành chính theo quy định rồi.

“Cho nên, phải làm rõ cơ sở khoa học của việc xoá hộ khẩu thường trú là gì thì mới quy định xoá? Còn vì mục đích quản lý để đảm bảo an ninh trật tự thì đã có quy định đăng ký tạm trú, tạm vắng rồi; nếu xoá khẩu lại càng gây phức tạp cho việc quản lý, đảm bảo an ninh trật tự”, luật sư Bình phân tích.

Luật sư Bình cho biết, chỉ nên xoá hay còn được gọi là đương nhiên xoá với các trường hợp như: chết; mất tích (bị tòa án tuyên bố là mất tích hoặc đã chết); nhập quốc tịch nước ngoài hoặc công dân Việt Nam đã được nước ngoài cấp đăng ký cư trú… Còn quy định như dự thảo Luật Cư trú năm 2020 sẽ gây phiền phức cho dân, có thể ở góc độ nào đó sẽ tạo cơ sở cho tiêu cực, nhũng nhiễu trong lĩnh vực quản lý cư trú.

“Ví dụ một người từ Hà Nội vào Đà Nẵng làm việc 2 năm theo sự phân công của công ty. Sau hơn 12 tháng gia đình người này làm thủ tục khai nhận di sản thừa kế hoặc chuyển nhượng tài sản mà liên quan đến người này và cần hộ khẩu thì lúc này chắc chắn sẽ gặp nhiều khó khăn trong việc làm thủ tục thừa kế hay chuyển nhượng tài sản vì người này không còn khẩu trong gia đình nữa”, luật sư Bình phân tích.

Phùng Đô