Gia tăng bệnh nhân mắc thuyên tắc động mạch phổi hậu Covid-19

06/05/2022 17:39

Gần đây, khoa Hồi sức tim mạch, bệnh viện TWQĐ 108 liên tục tiếp nhận nhiều trường hợp cấp cứu thuyên tắc động mạch phổi cấp hậu Covid-19.

Liên tiếp ca mắc thuyên tắc động mạch phổi

Thông tin từ bệnh viện TWQĐ 108, gần đây, khoa Hồi sức tim mạch, bệnh viện TWQĐ 108 liên tục tiếp nhận nhiều trường hợp cấp cứu thuyên tắc động mạch phổi cấp với nhiều bệnh cảnh khác nhau.

Gia tăng bệnh nhân mắc thuyên tắc động mạch phổi hậu Covid-19 1

Một ca sốc tim do thuyên tắc động mạch phổi cấp nằm điều trị tại BV QĐTW 108

Điển hình như bệnh nhân D.N.T (43 tuổi), đang điều trị với chẩn đoán chảy máu cầu não gây liệt nửa người trái, chuẩn bị được ra viện thì đột ngột khó thở, tức ngực, huyết áp tụt đột ngột, sau đó ngừng tim.

Thuyên tắc động mạch phổi là hiện tượng tắc ít nhất một động mạch phổi hoặc nhánh động mạch phổi, thường do cục máu đông (còn gọi là huyết khối) từ tĩnh mạch chi dưới di chuyển lên. Thông thường cơ chế đông máu, hình thành huyết khối mang tính chất bảo vệ, giúp cơ thể chúng ta liền vết thương, cầm máu khi chảy máu… và tự ly giải sau khi hoàn thành nhiệm vụ.

Tuy nhiên ở một số bệnh nhân tuổi cao, phải nằm lâu một chỗ, rối loạn đông máu di truyền, phụ nữ có thai, người bệnh ung thư hoặc gần đây là những bệnh nhân mắc Covid… đều có thể làm tăng nguy cơ đông máu và hình thành những cục máu đông di chuyển, khi đến vị trí các động mạch phổi thì bị tắc lại làm người bệnh suy hô hấp cấp, sốc do tắc nghẽn luồng chảy của dòng máu từ tim phải sang tim trái; người bệnh nhanh chóng đột tử nếu không được cấp cứu kịp thời.

Sau khi đánh giá khẩn trương, các bác sỹ nhận thấy tim phải bệnh nhân giãn to bất thường kèm áp lực động mạch phổi tăng rất cao, chụp CT động mạch phổi thấy hình ảnh huyết khối lớn cả động mạch phổi 2 bên. Bệnh nhân nhanh chóng được can thiệp hút huyết khối động mạch phổi thành công.

Còn bệnh nhân N.T.T (92 tuổi), vào viện vì gãy xương đùi phải có chỉ định thay khớp háng. Trong quá trình phẫu thuật, đột ngột tụt huyết áp, nhịp tim chậm dần, các bác sỹ nhanh chóng nghĩ ngay đến hiện tượng thuyên tắc động mạch phổi. Sau chụp CT, bệnh nhân được dùng thuốc tiêu sợi huyết cấp cứu ngay trên bàn phẫu thuật, kết hợp hồi sức tim mạch tích cực. May mắn, tiến triển tốt, hiện bà T. đã tỉnh táo và có thể tự sinh hoạt bình thường.

Tại BV TWQĐ 108, cũng đã xử trí trường hợp hi hữu tuổi cao nhất thế giới mắc bệnh này. Bệnh nhân T.L.N (98 tuổi), có bệnh nền tăng huyết áp, đái tháo đường typ 2. Sau khi tiêm vaccine dự phòng Covid-19 vài ngày, bệnh nhân đột ngột khó thở dữ dội, huyết áp tụt sâu. Bệnh nhân được các y bác sỹ khoa Hồi sức Tim mạch nhanh chóng chẩn đoán sốc tim do thuyên tắc động mạch phổi hai bên và được tiêu sợi huyết cấp cứu.

Theo BS. Nguyễn Thành Huy, khoa Hồi sức Tim mạch, mặc dù bệnh nhân 98 tuổi và có nguy cơ chảy máu rất cao nhưng trước diễn biến sốc nặng nề, các bác sỹ vẫn bắt buộc chỉ định nếu không bệnh nhân sẽ nhanh chóng tử vong. Sau can thiệp bệnh nhân ổn định và ra viện sau đó ít ngày.

Thuyên tắc động mạch phổi nguy hiểm ra sao?

Chia sẻ về căn bệnh thuyên tắc động mạch phổi, TS. Đặng Việt Đức, khoa Hồi sức Tim mạch, bệnh viện TWQĐ 108 cho biết: “Đây là một bệnh khá thường gặp, là nguyên nhân đứng thứ 2 gây đột tử do tim. 80% bệnh nhân tử vong trong bệnh viện mà không xác định được nguyên nhân khi giải phẫu thi thể được xác định do thuyên tắc động mạch phổi.

Gia tăng bệnh nhân mắc thuyên tắc động mạch phổi hậu Covid-19 2

Bệnh nhân cao tuổi đang dần phục hồi sau can thiệp thuyên tắc động mạch phổi

Trong kỷ nguyên đại dịch Covid-19, có vẻ như chúng ta bắt gặp nhiều trường hợp thuyên tắc động mạch phổi hơn trước đây liên quan đến tình trạng tăng đông máu hậu Covid-19.

Tuy vậy, khả năng chẩn đoán và điều trị phụ thuộc vào trang bị, kinh nghiệm của từng cơ sở y tế; khi thuyên tắc động mạch phổi cấp mức độ nặng, nguy cơ tử vong có thể lên tới 60% với diễn biến thường rất nhanh trong 1 đến 2 giờ đầu. Do vậy, chúng ta phải luôn nghĩ tới nó thì mới kịp đưa ra chiến lược chẩn đoán và điều trị cho người bệnh”.

Theo BS. Lưu Quang Minh, Khoa Hồi sức tim mạch, bệnh viện TWQĐ 108, không chỉ người già yếu nằm lâu bất động hay các bệnh nhân đột quỵ não, bệnh nhân phẫu thuật mà cả người trẻ cũng có nguy cơ mắc bệnh này.

Đặc biệt là phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ, có thể liên quan đến vấn đề thai nghén, hoặc các bệnh nhân có sẵn bệnh lý huyết khối tĩnh mạch chi dưới. Với mức độ nặng có thể gây sốc, tụt huyết áp, suy hô hấp.

Để phòng tránh bệnh, người dân nên thường xuyên đi kiểm tra sức khỏe để tránh những hậu quả khó lường

Vũ Vũ