Hà Nội dù kiểm soát được dịch Covid-19 vẫn nên tiếp tục giãn cách sau 6/9?

31/08/2021 15:57

Theo nhận định của PGS.TS Trần Đắc Phu, hiện nay Hà Nội vẫn đang kiểm soát được tình hình dịch Covid-19 dù diễn biến phức tạp...

Đến ngày 6/9, Hà Nội sẽ hết đợt giãn cách thứ 3 theo Chỉ thị 16 của Thủ tướng Chính phủ. Hơn 1 tháng thực hiện biện pháp mạnh, song dịch Covid-19 ở Thủ đô vẫn đang diễn biến rất phức tạp.

Mới đây nhất là ổ dịch ở phường Thanh Xuân Trung, quận Thanh Xuân chỉ 7 ngày sau khi phát hiện ca đầu tiên đến này số ca mắc đã trên 300 người… PV Báo Giao thông có cuộc trò chuyện với PSG.TS Trần Đắc Phu, Cố vấn cao cấp Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp các sự kiện y tế công cộng (Bộ Y tế) xoay quanh vấn đề này.

Hà Nội dù kiểm soát được dịch Covid-19 vẫn nên tiếp tục giãn cách sau 6/9? 1

PGS.TS. Trần Đắc Phu - Cố vấn cao cấp Trung tâm Đáp ứng khẩn cấp các sự kiện y tế công cộng (Bộ Y tế)

Tăng ca mắc mới Covid-19 khu trú tại các ổ dịch

Người dân rất lo lắng trước diễn biến dịch Covid-19 tại Hà Nội khi số ca mắc vẫn tăng đều dù đang thực hiện Chỉ thị 16. Ông nhận định thế nào về diễn biến này?

PGS.TS Trần Đắc Phu: Đến thời điểm này có thể nói Hà Nội vẫn đang kiểm soát được tình hình dịch nhưng không nằm ngoài nhận định diễn biến vẫn phức tạp. Đợt dịch này tại Hà Nội gồm nhiều ổ dịch trong cộng đồng dân cư. Tính tới hôm nay, có 4 ổ dịch có nguy cơ bùng phát cao là Văn Chương - Văn Miếu (quận Đống Đa), Linh Đàm (Hoàng Mai), Kim Đồng (Hoàng Mai), và nóng nhất ở thời điểm hiện tại là Thanh Xuân Trung (Thanh Xuân). Tuy nhiên, các ổ dịch cũ Chương Dương (Hoàn Kiếm), Văn Chương (Đống Đa) cơ bản kiểm soát… Qua điều tra, nhận định phần lớn xuất hiện trong chuỗi lây nhiễm cung ứng hàng hóa, các điểm chợ. Hiện ổ dịch Thanh Xuân Trung được đánh giá điểm nóng cũng nghi ngờ dịch xuất phát từ chợ, hơn nữa dịch xảy ra ở khu đông người chật chội, có cả các hộ gia đình vẫn đang dùng chung nhà vệ sinh kém nên bùng phát nhanh gây số măc tăng nhanh…

Bên cạnh các ổ dịch được phát hiện cũng không loại trừ còn ca bệnh dương tính lẩn khuất trong cộng đồng mà chúng ta chưa phát hiện ra.

Tuy nhiên với kết quả của 2 đợt xét nghiệm sàng lọc diện rộng với hơn một triệu người được lấy mẫu, phát hiện có 83 F0, tương ứng tỷ lệ dương tính xấp xỉ 0,007%, cho thấy dịch tại Hà Nội chưa bùng phát mạnh trên toàn thành phố mà khu trú tại một số điểm nóng.

Hà Nội dù kiểm soát được dịch Covid-19 vẫn nên tiếp tục giãn cách sau 6/9? 2

Ngõ 330 Nguyễn Trãi (phường Thanh Xuân Trung) phong tỏa toàn bộ vì dịch Covid-19

Với tình hình hiện nay của Hà Nội, liệu có tiếp tục kéo dài giãn cách theo Chỉ thị 16 sau ngày 6/9 không, thưa ông?

PGS.TS Trần Đắc Phu: Tôi cho rằng trong thời gian qua, việc chủ động giãn cách theo Chỉ thị 16 góp phần kiểm soát, không để bùng phát lớn dịch bệnh, dù vẫn có xuất hiện các ca bệnh, ổ dịch mới.

Tuy vậy, việc phân tích có giãn cách tiếp hay không, không chỉ căn cứ vào yếu tố dịch mà còn nhiều yếu tố liên quan khác. Bởi nếu chỉ nhìn vào con số ca nhiễm để giãn cách là chưa đúng, ví như Newzealand chỉ vài chục ca đã thực hiện giãn cách, Úc cũng tương tự nhưng Nhật Bản hàng chục nghìn ca lại không giãn cách… điều này tuy vào cả nguy cơ dịch từ bên ngoài xâm nhập vào, việc kiểm soát đến đâu, áp lực y tế, khả năng làm kinh tế ra sao…

Nếu gỡ bỏ giãn cách, Hà Nội cần tính phương án kịch bản cụ thể, ví như: Xác định khu vực nào chưa nới bỏ giãn cách thậm chí thực hiện nghiêm ngặt hơn; Khu vực nới lỏng để cho phép hoạt động kinh tế… Và ngay cả khi nới lỏng các hoạt động vẫn cần quy định hoạt động nào có nguy cơ lây nhiễm cao cần tiếp tục dừng… nhưng tất cả đều phải được tính toán thực hiện linh hoạt và đảm bảo an toàn để kiểm soát tình hình dịch bệnh.

Cụ thể, với các “vùng xanh” không đồng nghĩa không có nguy cơ dịch bệnh, mà phải luôn theo dõi, giám sát phát hiện sớm ca bệnh nếu có và phong tỏa, truy vết, dập tắt dịch ngay.

Hà Nội cũng cần có mô hình mới trong phòng chống dịch bệnh đáp ứng tình hình phức tạp, nguy cơ khó lường hiện nay, ví như chợ an toàn, siêu thị an toàn, cơ quan, xí nghiệp an toàn…

Bởi dịch bệnh diễn biến khó lường trên thế giới cũng như trong nước nên chỉ sơ hở 1 yếu tố nào đó cũng có thể “vùng xanh” thành “vùng đỏ” ngay lập tức…. Và đặc biệt những khu nguy cơ cao, khu đông dân dịch bùng phát rất nhanh…

Các giải pháp để Hà Nội kiểm soát dịch Covid-19

Vậy với Hà Nội, giải pháp nào cần được chú trọng để tiếp tục kiểm soát dịch trong thời điểm này, thưa ông?

PGS.TS Trần Đắc Phu: Với Hà Nội để kiểm soát dịch giải pháp phát hiện nhanh, đẩy mạnh truy vết, phong tỏa và dập dịch ngay vẫn phát huy hiệu quả tốt. Điển hình với ổ dịch Thanh Xuân Trung, mặc dù số ca tăng nhanh trong ít ngày, tuy nhiên đều khu trú và trong vùng phong tỏa, nếu làm chặt chẽ giãn cách trong vùng, xét nghiệm và bóc tách F0, F1 thì có thể kiểm soát được.

Bên cạnh đó, tiếp tục sàng lọc diện rộng có trọng tâm, trọng điểm để đánh giá nguy cơ dịch làm cơ sở cho quyết định các đáp ứng, tìm ra ca dương tính mới, ổ dịch để xử lý gọn.

Hà Nội cần tiếp tục giãn cách theo những kịch bản phù hợp bởi chỉ giãn cách và nghiêm túc thực hiện quy định 5K mới cắt đứt được sự lây lan và các chuỗi lây nhiễm dịch trong cộng đồng. Và như tôi đã đề cập phía trên, Hà Nội cần có các mô hình hoạt động an toàn phù hợp với tình hình dịch để đảm bảo vừa kiểm soát dịch vừa làm ăn kinh tế.

Bên cạnh đó, đẩy mạnh tiêm vaccine phòng Covid-19 là giải pháp kiểm soát dịch bệnh bền vững, trong đó chú trọng đến các đối tượng nguy cơ cao, người già, người mắc bệnh nền.

Và để chủ động chống dịch, Hà Nội cần chuẩn bị sẵn sàng cơ sở điều trị, đảm bảo các kịch bản dự phòng khi ca nhiễm tăng cao.

Cũng có ý kiến cho rằng, thời điểm này Hà Nội cần tính đến việc cách ly F1 tại nhà bởi có số lây nhiễm trong cách ly khá cao, ông đánh giá ra sao?

PGS.TS Trần Đắc Phu: Nhìn vào con số ngày 29/8, Hà Nội có 133 ca mắc mới, chỉ có 4 ca trong cộng đồng, còn lại 129 ca trong khu cách ly, bên cạnh số F1 đã nhiễm từ trước đến thời điểm này mới phát hiện ra nhưng cũng không loại trừ việc lây nhiễm chéo trong khu cách ly vì chủng mới Delta rất dễ lây, lây lan rất nhanh. Trong phòng cách ly sống chung dài ngày không đảm bảo tốt các biện pháp phòng tránh sẽ khó ngăn chặn lây nhiễm. Vì vậy, những F1 có đủ điều kiện về cách ly tại nhà thì Hà Nội sớm thực hiện.

Trân trọng cảm ơn ông!

UBND TP. Hà Nội dự kiến xây dựng 2 kịch bản xét nghiệm, sau ngày 6/9:

Kịch bản 1: Khi tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp tại các quận, huyện, thị xã đã có nguy cơ cao từ trước, với các ca mắc tăng cao, phải thực hiện phong tỏa.

Trên cơ sở đó, thành phố sẽ lấy 800.000 mẫu xét nghiệm tại các khu vực nguy cơ cao tại 12 quận, huyện (Thanh Xuân, Hoàng Mai, Hai Bà Trưng, Hoàn Kiếm, Đống Đa, Ba Đình, Cầu Giấy, Nam Từ Liêm, Bắc Từ Liêm, Đông Anh, Thanh Trì, Thường Tín); khu vực nguy cơ tại các quận, huyện, thị xã còn lại; đối tượng nguy cơ như người hay di chuyển nhiều, người làm nhiệm vụ tại các chuỗi cung ứng; người thường xuyên tiếp xúc với nhiều người khác.

Thời gian thực hiện trong 7 ngày. Việc lấy mẫu được thực hiện theo hình thức cuốn chiếu theo hộ gia đình, theo khu vực các nhà trọ, công sở, nhà máy, khu công nghiệp, cụm công nghiệp...

Kịch bản 2: Tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp tại các quận và một số khu vực của các huyện với các ca mắc lớn, phải thực hiện phong tỏa.

Thành phố sẽ lấy 1,5 triệu mẫu xét nghiệm tại khu vực nguy cơ cao tại 12 quận; khu vực nguy cơ tại các huyện, thị xã; đối tượng nguy cơ như người hay di chuyển nhiều, người làm nhiệm vụ tại các chuỗi cung ứng; người thường xuyên tiếp xúc với nhiều người khác.

Thời gian thực hiện trong 7 ngày. Việc lấy mẫu được thực hiện theo hình thức cuốn chiếu theo hộ gia đình, theo khu vực các nhà trọ, công sở, nhà máy, khu công nghiệp, cụm công nghiệp...

Uyên Vũ