Hai Tướng Pháp nói gì sau bại trận tại Điện Biên Phủ?

03/05/2014 08:19

Hai tướng Eugène Navarre và De Castries (quân đội Pháp) đã phải cay đắng thừa nhận thất bại một cách tâm phục, khẩu phục trước tài trí của quân và dân Việt Nam.

hai tướng pháp nói gì sau bại trận tại Điện biên phủ?


Navarre: “Đối phương cao hơn chúng ta”!


Eugène Navarre (1898-1983) là một danh tướng của nước Pháp. Trong cuộc đời binh nghiệp của mình, ông từng chỉ huy sư đoàn Constantine ở Algeria, Tổng tham mưu trưởng Lục quân khối NATO. Khi Navarre được cử làm Tổng chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp ở Đông Dương (7/5/1953) thay cho Raoul Salan nhằm tìm kiếm một chiến thắng quân sự quyết định để làm cơ sở cho một cuộc đàm phán trên thế mạnh, báo chí nước ngoài đã ca ngợi ông ta như một người có thể “uốn nắn lại tình hình Đông Dương…”. 


Và vị tướng 4 sao cũng tuyên bố đầy tự tin: “Bây giờ chúng ta có thể nhìn thấy rõ chiến thắng (ở Việt Nam) giống như nhìn thấy ánh sáng cuối đường hầm”. Tuy nhiên, với việc tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ bị tiêu diệt, Kế hoạch Navarre bị phá sản hoàn toàn và cuộc kháng chiến trường kỳ 9 năm chống thực dân Pháp xâm lược của nhân dân Việt Nam kết thúc thắng lợi. 
 

"Trên mọi phương diện, sự kết hợp giữa chính trị, quân sự đã được Việt Minh tiến hành với một sự khéo léo bậc thày; đối phương tất cả đều luôn luôn cao hơn so với những gì chúng ta nghĩ”.

 

Tướng Navarre

Năm 1979 Navarre lại cho ra đời cuốn tự truyện “Thời điểm của những sự thật”. Cuốn sách đã nêu những nguyên nhân chủ yếu khiến nước Pháp bại trận tại Việt Nam. Trước hết, Navarre thấy rõ trong khi cuộc chiến tranh của phía Việt Nam là cuộc chiến tranh tổng hợp và tổng lực, được người dân tham gia một cách toàn diện, thì đối với nước Pháp, chiến tranh Đông Dương là một cuộc chiến tranh nửa vời, không được dư luận quan tâm và ủng hộ. Trong khi nhân dân Việt Nam đồng tâm nhất trí chiến đấu vì mục tiêu độc lập dân tộc thì tâm trạng chung của giới chính khách cũng như tướng lĩnh ở Paris là nhanh chóng thoát ra khỏi cuộc chiến, nhưng thoát ra như thế nào thì họ lại bất đồng. 

Quân đội của Tướng Giáp được xây dựng theo “một hình chóp nón” mà đáy của nó bám rễ sâu trong nhân dân. Tầng dưới của tháp là dân quân du kích, đối thủ vô hình chiến đấu tại chỗ, nơi nào cũng có. Tầng giữa là bộ đội địa phương, trình độ chiến đấu và trang bị ngày càng cải thiện. Đỉnh tháp là bộ đội chính quy không bị giam chân giữ đất nên rất cơ động, là chủ bài đích thực của Việt Minh. Trong khi đó quân Pháp, một bộ phận quan trọng không thể rút chân khỏi nhiệm vụ chiếm đóng, giữ đất, còn ưu thế về không quân, pháo binh và xe tăng chỉ phát huy đầy đủ uy lực “trong một loại chiến tranh khác”. Chưa hết, phía Pháp có quá nhiều mục tiêu để đối phương tiến công, trong khi đối phương hầu như không có một mục tiêu nào rõ rệt cả.


Tướng Eugène Navarre thừa nhận, phía Pháp chưa bao giờ đánh giá đúng giá trị đích thực của cái ưu thế quyết định – ưu thế có được do chế độ của Việt Nam so với chế độ của Pháp. 
 

hai tướng pháp nói gì sau bại trận tại Điện biên phủ?


De Castries: “Tôi hân hạnh được làm kẻ chiến bại của Tướng Giáp”


Với cái tên dài dằng dặc Christian Marie Ferdinand de la Croix de Castries, Tướng de Castries (1902-1991) sinh ra trong một gia đình quý tộc, vì vậy còn được gọi là “Bá tước Đờ Cát” (Le Comte de Castries). Dòng họ de Castries từng sinh ra một nguyên soái là Bộ trưởng Hải quân Pháp vào thế kỷ 18, một Trung tướng, bảy Thiếu tướng và bốn Thống đốc. Tốt nghiệp Trường kỵ binh Saumur và Trường võ bị Saint Cyr nổi tiếng, de Castries đã tham gia chiến đấu chống phát xít Đức ở Bắc Phi, Ý, Nam Pháp và Nam Đức. 


Năm 1946, de Castries được phái đến Đông Dương, đã chỉ huy nhiều cuộc hành quân bình định vùng Hưng Yên, Ninh Bình và nhanh chóng nổi tiếng vì xông xáo trận mạc, từng bị thương nặng gãy hai chân. Khi ra trận, thường de Castries có dáng điệu rất oai phong với chiếc mũ ca lô đỏ trên đầu, cổ thắt chiếc khăn đỏ sặc sỡ, tay cầm cây gậy bằng hợp kim nhôm nhẵn bóng. 


Ngoài binh nghiệp, de Castries còn là vận động viên có hạng, từng vô địch thế giới về nhảy cao năm 1933, về nhảy xa năm 1935. Ông cũng là kỵ sĩ đua ngựa giỏi.
 

"Tôi thừa nhận Tướng Giáp rất sành sỏi binh nghiệp và khôn ngoan. Tướng Giáp không chỉ tài giỏi hơn tôi, mà còn hơn cả Tướng Cogny và Tướng Navarre. Tôi hân hạnh được làm đối thủ của Tướng Giáp, được làm kẻ chiến bại trực tiếp của một người tài giỏi như Tướng Giáp. Tôi ngưỡng mộ và kính phục ông”.

 

Tướng De Castries

Ngày 7/12/1953, Đại tá Christian de Castries được Cogny và Navarre chỉ định chỉ huy tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ. Trả lời câu hỏi vì sao lại trao quyền chỉ huy Điện Biên Phủ đáng lẽ phải là một viên tướng, cho một Đại tá, Navarre trả lời: “Tôi không trông lon mà xét người nên cũng chẳng sùng bái gì lắm mấy ngôi sao cấp tướng. Tôi khẳng định: Trong số các chỉ huy được lựa chọn, không ai có thể làm giỏi hơn Castries”. Bản thân de Castries rất hãnh diện về điều này. Ông ta đã cố xây dựng Điện Biên Phủ thành một pháo đài “bất khả xâm phạm”, một “pháo đài mạnh nhất chưa từng có ở Đông Dương”. Chính Navarre đã nhận định: Không một quan chức dân sự, quân sự nào kể cả Pháp lẫn Mỹ đến thăm Điện Biên Phủ mà không ngạc nhiên về sức mạnh phòng thủ của nó và không tỏ cảm tình với de Castries.

Rất chủ quan về tính “bất khả xâm phạm” của Điện Biên Phủ, de Castries cho máy bay rải truyền đơn khiêu khích, thách thức quân ta tấn công. Một tuần trước khi quân ta nổ súng mở màn chiến dịch, Navarre định bổ sung cho Điện Biên Phủ 3 tiểu đoàn để tăng cường phòng thủ, song de Castries đã khước từ.

Đến giữa tháng 4/1954, khi đã mất sân bay Mường Thanh và vòng vây ngày một bị quân ta siết chặt, thì thái độ của de Castries chuyển từ chủ quan, hung hăng sang hoảng hốt. Chiếc mũ ca lô đỏ và cây gậy bị “bỏ quên”. Thay vì đi kiểm tra, đốc chiến, suốt ngày ông ta ngồi lì trong hầm Sở chỉ huy chất đầy các bao cát dầy tới 3m, gào thét vào điện thoại về tình cảnh bi đát của “Con Nhím” và yêu cầu tăng viện cứu nguy.


Khác với các chính khách, tướng lĩnh khác từng thất trận ở Việt Nam, de Castries không viết hồi kí. Tuy nhiên, trước khi được trao trả, ông ta đã bày tỏ sự ngưỡng mộ đối với tài thao lược của Đại tướng Võ Nguyên Giáp. “Tướng Giáp không những giỏi về chỉ huy đánh du kích mà còn giỏi cả về chỉ huy trận địa chiến, chỉ huy tác chiến hiệp đồng binh chủng, và cả về nghi binh đánh lừa tình báo đối phương”. De Castries không thể tin rằng Đại tướng Võ Nguyên Giáp chưa hề qua một trường lớp quân sự bài bản nào. Ông ta khăng khăng cho rằng: “Nhất định Tướng Giáp đã tốt nghiệp tại học viện quân sự cấp cao ở Liên Xô hoặc ở Mỹ…”

N.Đ.S