Hệ lụy bến xe thu phí “một mình một chợ”

10/06/2020 07:34

Một chuyên gia vận tải cũng bày tỏ khó hiểu khi Bến xe Cần Thơ lại cộng thêm VAT vào và tính phí cao hơn gấp đôi so với các bến xe khác.

TIEUDE_BAIVIET_KHONGDAU
Bến xe trung tâm TP Cần Thơ đặt ra nhiều khoản phí vô lý

Báo Giao thông vừa có bài “Ai tiếp tay cho Bến xe Cần Thơ “vẽ” nhiều khoản thu vô lý?”, phản ánh việc Bến xe trung tâm TP Cần Thơ đặt ra nhiều khoản phí vô lý với mức thu cao ngất ngưởng, ép doanh nghiệp vận tải oằn mình đóng tiền.

Mặc dù vậy, lãnh đạo Công ty Cổ phần Bến xe tàu phà Cần Thơ vẫn cho rằng mình làm đúng theo Thông tư liên tịch 152, Quyết định 542 của UBND TP Cần Thơ và trên hợp đồng đã ký với doanh nghiệp.

Sau khi báo đăng, nhiều doanh nghiệp tiếp tục phản ánh, dù phải đóng mức phí cao gấp 3 lần so với những bến xe khác, song họ không còn cách nào khác, bởi nếu không ký hợp đồng thì không được vào bến.

Để giữ khách, mỗi chuyến xe trong mùa dịch bệnh như hiện nay chỉ được 5 - 7 khách nhưng họ buộc phải chạy, dù lỗ nặng, đồng thời phải cõng thêm những khoản phí vô lý.

Theo tìm hiểu, Công ty CP Bến xe tàu phà Cần Thơ (Bến xe Cần Thơ) vốn là một doanh nghiệp Nhà nước có trụ sở tại trung tâm TP Cần Thơ. Năm 2006, doanh nghiệp này được cổ phần hóa và sau đó trở thành công ty 100% vốn tư nhân.

Để tránh ùn tắc, năm 2016 bến xe được di dời qua địa chỉ mới trên QL1, phường Hưng Thành, quận Cái Răng, với tên gọi Bến xe Trung tâm Cần Thơ. Theo quy hoạch phân luồng tuyến, các doanh nghiệp vận tải khách buộc phải tập kết hai đầu tại bến xe này.

Xuất phát điểm với nhiều ưu đãi, với vị thế là bến xe duy nhất tại TP Cần Thơ, vị trí nằm ngay trên quốc lộ, có thể nói Bến xe Cần Thơ chẳng khác nào một “trạm BOT” vận tải khách!

Tuy nhiên, theo chuyên gia giao thông Trần Đình Quý, các trạm BOT giao thông được lập dự án đầu tư, qua các bước thẩm định, nghiệm thu, đề xuất tính phí để hoàn vốn... được tiến hành chặt chẽ, đấu thầu công khai, thanh tra, giám sát, kiểm toán gắt gao. Vì vậy, không phải cứ là BOT thì muốn làm gì thì làm, thu phí thế nào cũng được.

Ông Quý cho rằng, đối với bến xe cũng vậy, dù là Nhà nước hay tư nhân thì cũng phải đặt mục tiêu phục vụ cộng đồng, mức phí đưa ra không thể quá cao so với mặt bằng chung.

TS. Bùi Kiến Thành, chuyên gia kinh tế cũng cho rằng, nếu cả một TP chỉ có một nơi duy nhất cung cấp dịch vụ bến xe thì có thể hiểu Bến xe Cần Thơ đã chiếm thế độc quyền.

Giá không theo thị trường, phí có nhiều loại vô lý, trong khi doanh nghiệp lại không còn lựa chọn nào khác... tất cả những việc này đều cần phải được làm rõ, tạo được sự công bằng cho các doanh nghiệp.

Với việc Bến xe Cần Thơ kiếm cả trăm tỷ mỗi năm trong thế độc quyền, kéo dài trong nhiều năm, dư luận có quyền nghi ngờ về sự khuất tất, có sự “bắt tay” nào đó. Hậu quả này đè lên vai nền kinh tế và người dân, doanh nghiệp sẽ phải gánh chịu.

Một chuyên gia vận tải cũng bày tỏ khó hiểu khi Bến xe Cần Thơ lại cộng thêm VAT vào và tính phí cao hơn gấp đôi so với các bến xe khác, trong khi Thông tư 152 đã nêu rõ phí ra vào bến xe đã được cộng VAT.

Rõ ràng, việc Bến xe Cần Thơ thu phí cao gấp nhiều lần so với bến xe các TP khác, kèm theo nhiều khoản phí vô lý là điều bất ổn. Đây là lỗ hổng trong việc kiểm soát giá bến xe độc quyền tại TP Cần Thơ, hay có sự “bắt tay” nào đó nhằm tận thu của doanh nghiệp?

Và với thế độc quyền kiểu như một “trạm BOT” vận tải khách, có lẽ đã đến lúc cần phải thanh tra, giám sát, thậm chí các cơ quan chức năng phải kiểm soát việc thu phí của Bến xe Cần Thơ như đối với các dự án BOT giao thông.

Và, nếu xem Bến xe Cần Thơ là một “trạm BOT” vận tải khách thì cũng cần làm rõ, tổng mức đầu tư của Bến xe là bao nhiêu, được thu phí trong thời hạn bao lâu, hay chỉ cần một “cú bắt tay” thì mọi việc sẽ vẫn mãi như hiện nay?

Với kiểu thu phí kiểu “một mình một chợ”, mức cao ngất ngưởng cùng với nhiều loại phí “ngang ngược” trong bối cảnh khó khăn do dịch bệnh, rất có thể các doanh nghiệp sẽ bị đẩy đến bước đường cùng. Và khi đó, nguy cơ phá vỡ tuyến vận tải sẽ hiện hữu, là mầm mống cho xe dù, bến cóc bùng phát.

Yên Trang