Luật sư của ông Đinh La Thăng tranh tụng với luận tội của VKS

15/01/2018 17:27

Luật sư bào chữa cho ông Đinh La Thăng tranh tụng với một số quan điểm được đại diện Viện kiểm sát đưa ra.

luật sư của ông Đinh la thăng tranh tụng với luận tội của vks

Luật sư Nguyễn Huy Thiệp - người bào chữa cho ông Đinh La Thăng

"VKS đưa ra nhiều quan điểm mang tính quy kết"

Chiều 15/1, các luật sư bào chữa cho các bị cáo trong vụ án PVC tranh tụng lại với quan điểm mà đại diện VKS đã trình bày trong phiên xét xử sáng cùng ngày.

Luật sư Nguyễn Huy Thiệp bào chữa cho ông Đinh La Thăng cảm ơn sự cẩn trọng của Viện kiểm sát khi dành cả buổi sáng đáp lại quan điểm bào chữa của các luật sư. Tuy nhiên, theo ông Thiệp, nội dung đó có một số điểm cần trao đổi lại.

Bởi lẽ, ông cho rằng nhiều nội dung VKS đưa ra được suy đoán, quy kết thiếu căn cứ và không đưa ra được bằng chứng chứng minh, vi phạm nguyên tắc cá thể hoá, có căn cứ trong luận tội.

Theo luật sư Thiệp, các luật sư cần VKS đưa ra căn cứ chứng minh ông Đinh La Thăng chỉ định thầu sai quy định, ký hợp đồng 33 sai, chỉ đạo tạm ứng sai quy định. “Tôi không cần chứng minh bị cáo có sự chỉ đạo chung, vì vị trí Chủ tịch HĐTV, người đứng đầu DN thì chỉ đạo trong hoạt động kinh doanh là đương nhiên” - luật sư tranh luận và cho rằng, vấn đề hiện nay cần xem xét căn cứ phạm tội của ông Thăng, trong đó có hành vi sai phạm theo cáo buộc: Chỉ đạo sai quy định, chỉ định ký, chỉ đạo tạm ứng, chỉ đạo sử dụng tiền sai quy định.

Trước hết, nhìn nhận về cách đánh giá tài liệu của VKS, theo luật sư Nguyễn Huy Thiệp, VKS nói ông Đinh La Thăng vận dụng tư tưởng kết luận 41 của Bộ Chính trị trong khi văn bản này không đưa ra cụ thể về nhà máy Nhiệt điện Thái Bình 2 là sai quy định nhưng đánh giá như vậy là không có căn cứ và không phù hợp. Theo phân tích của luật sư, kết luận của Bộ Chính trị chỉ về đường lối chiến lược chứ không thể có dự án, công trình, vụ việc cụ thể. “Nói đến chiến lược thì phải theo tư tưởng, nội dung, tinh thần đó mà triển khai tuân thủ, đó mới là đúng và phù hợp. Nói trong đó không thể hiện dự án nên không được áp dụng là tư tưởng cần xem lại” - luật sư lập luận.

Còn công văn Chính phủ đồng ý về nguyên tắc chỉ định thầu giao cho HĐTV triển khai thực hiện. Đây là điều đương nhiên, vấn đề là triển khai thế nào với chiến lược và chỉ đạo này thì chủ đầu tư, tổng thầu phải thực hiện tất cả điều kiện cần thiết, tuân thủ trình tự thủ tục để mình làm tổng thầu, chứ không thuộc trách nhiệm người đưa ra chủ trương đường lối.

“Nếu nói rằng việc ông Thăng vận dụng hai văn bản trên và thực tế triển khai mà cho rằng PVC không đủ đáp ứng chủ trương người Việt dùng hàng Việt là quan điểm không phù hợp” – ông Thiệp tranh tụng.

Bên cạnh đó, sau khi chuyển chủ đầu tư về PVN thì đơn vị này đã thực hiện nghiêm túc trình tự thủ tục để mình là chủ đầu tư. Bên cạnh đó, đến nay PVC vẫn là tổng thầu, dự án vẫn triển khai và theo báo cáo gần đến giai đoạn kết thúc dự án. Điều đó cho thấy trong thực tế việc PVC làm tổng thầu ‘không có điều tiếng gì”, nên việc nói PVC không đủ năng lực là quy kết không có căn cứ.

Phân tích kỹ về bối cảnh giao PVC làm tổng thầu, luật sư Thiệp cho biết khi đó HĐTV PVN mà người đứng đầu là ông Đinh La Thăng nắm những thông tin kiểm toán công khai cho thấy PVC có lợi nhuận nghìn tỷ, năng lực được đánh giá rõ ràng…

Vào thời điểm đó, các bị cáo có mặt vụ án đều khẳng định nếu về kinh nghiệm chỉ có Lilama đủ điều kiện, nhưng một mình Lilama mà thấy dự án nào cũng dưa Lilama vào thì dẫn đến độc qyền, như thế không kích thích phát triển. Với tư duy kinh tế, phải có cạnh tranh, để kích thích DN tự hoàn thiện mình, vượt lên để đủ sức cạnh tranh trên thị trường nên đã giao PVC làm tổng thầu, như vậy chủ trương đó là phù hợp. Kết luận giám định kết luận chủ trương chỉ định thầu không sai.

Còn về triển khai, VKS xác định không đáp ứng và vi phạm Nghị định 85. Luật sư Thiệp đã trích dẫn đúng điều khoản trong Nghị định này cho rằng, Nghị định quy định rõ trách nhiệm là của chủ đầu tư chứ không phải cấp trên chủ đầu tư. Vì vậy, buộc người quyết định chủ trương chịu trách nhiệm về việc cụ thể là không phù hợp. 

Cũng theo luật sư, sai sót trong hợp đồng 33 không thuộc trách nhiệm của ông Thăng vì ông là lãnh đạo đề ra chủ trương, thay mặt HĐTV ban hành nghị quyết chứ không phải người thực hiện.

"Ông Đinh La Thăng không biết nội dung hợp đồng 33"

Việc ký hợp đồng chưa có tài liệu nào chứng minh ông Thăng chỉ đạo ký hợp đồng 33 bất chấp quy định pháp luật, hay nói cách khác là trái quy định pháp luật.

Một lần nữa luật sư nhấn mạnh bản thân ông Thăng không biết nội dung hợp đồng 33, nên không thể nói ông chỉ đạo làm sai.

Về vấn đề tạm ứng, luật sư cho rằng VKS áp dụng điều 68 Luật Dân sự 2005 là có sự lẫn lộn. Nếu là tranh chấp phát sinh của hai doanh nghiệp thì việc áp dụng điều 68 là đương nhiên. Nhưng hiện đang xem xét pháp luật hình sự, hậu quả là thực tế diễn ra chứ không phải hậu quả tương lai.

Về lợi ích nhóm - vấn đề phát sinh trong quá trình luận tội, trước đó chưa được thể hiện trong kết luận điều tra, truy tố. Theo luật sư Thiệp, với lập luận cho rằng do ông Vũ Đức Thuận, Trịnh Xuân Thanh là do ông Đinh La Thăng cất nhắc, bổ nhiệm nên cho nên có ưu ái chỉ định PVC làm tổng thầu, từ đó khẳng định có lợi ích nhóm là chưa thuyết phục.

“Có căn cứ nào để xác định việc cất nhắc bổ nhiệm cán bộ trong doanh nghiệp mà ông Thăng có lợi ích gì trong việc đó? Quy trình bổ nhiệm cất nhắc có chỗ nào sai? Nếu có thì chỉ ra để thấy sự ràng buộc, còn việc lãnh đạo thấy cán bộ đáp ứng yêu cầu, đủ khả năng thì thậm chí tìm mọi cách lôi kéo nhân sự về là bình thường. Nhưng đâu phải vì cất nhắc mà ưu ái. Đây là suy diễn và nhận xét không hề dựa trên bất kỳ căn cứ nào” -  luật sư Thiệp lập luận.

Về xác định mối quan hệ giữa HĐTV và Ban TGĐ, luật sư dẫn theo quy chế, điều lệ được phê duyệt về hoạt động của PVN thì quy định cụ thể các tầng lớp phải làm gì với quyền nghĩa vụ cụ thể. Điều này chứng minh mối quan hệ giữa các tầng lớp để làm sao không chồng chéo, lấn sân, điều hoà trong công tác quản lý sản xuất kinh doanh của một tập đoàn lớn.

"Đã phân công phân quyền thì ai, lĩnh vực nào sẽ chịu trách nhiệm với kết quả thực hiện nội dung đó theo lĩnh vực được phân công. Không phải việc gì ông Chủ tịch và TGĐ cũng buộc phải biết, phải tham gia, phải sát sao chỉ đạo. Đó là tư duy không phù hợp quản trị doanh nghiệp và sự phát triển" - luật sư nói và cho rằng VKS đang có sự lẫn lộn giữa chức năng, thẩm quyền, nhiệm vụ nên có việc suy đoán trách nhiệm không phù hợp, do đó cần xem xét lại.

Luật sư: "Nói như VKS thì không có cầu Chương Dương"

Cũng nêu quan điểm trong phiên làm việc chiều nay, LS Đào Hữu Đăng bào chữa cho ông Đinh La Thăng cũng đặt vấn đề:  Viện kiểm sát dựa trên cơ sở nào để đánh giá năng lực của PVC? Nếu dựa trên việc PVC chưa từng làm dự án lớn tương tự, chưa từng là tổng thầu thì đã không có cầu Chương Dương, không có giàn khoan 30m, 70m, giàn khoan nổi... vì trước đó các doanh nghiệp Việt Nam chưa làm những dự án có quy mô tương tự. 

Cũng theo luật sư, khó khăn nhất thời về dòng vốn của PVC không phải do bản thân PVC mà do tiếp nhận một số đơn vị, dự án theo đề án tái cơ cấu trong khi vốn điều lệ chưa kịp tăng. Hơn nữa, dự án Thái Bình 2 là vốn ngân sách chứ không phải vốn tự có của PVC nên không chịu áp lực về tài chính. Việc đánh giá năng lực của PVC phải là PVPower chứ không phải của PVN. 

Luật sư Đăng cũng cho rằng việc ký kết hợp đồng 33 xuất phát từ động cơ của PVC, vì họ muốn nhận được dự án, nhận được tiền nên ký họp đồng.

Giả sử cả quy trình tạm ứng sai thì theo luật sư, nếu không sử dụng trái phép thì sẽ không có hậu quả, không có tội. Để đến hậu quả thì trách nhiệm nặng nhất thuộc về người sử dụng. 

“Tôi nhất trí với đánh giá của VKS cho rằng đây là chuỗi hành vi, hành vi này là tiền đề cho hành vi khác. Trong chuỗi hành vi đấy thì hành vi nào là nghiêm trọng nhất thì cần phân định, chứ không phải hành vi đầu là nghiêm trọng nhất, còn hành vi cuối là nhẹ nhất. Cần xem xét để từ đó có lượng hình chính xác” - vị luật sư kết thúc phần đối đáp của mình

Bảo An