Thứ Hai, 20/01/2020 08:23:46 Hotline: 0901 514 799

Mỹ có thể ngăn "liên minh" quân sự Nga - Trung đang hình thành?

21/09/2018 08:27

Cuộc tập trận quân sự hoành tráng, tốn giấy mực nhất do Nga tổ chức mang tên “Vostok 2018”, với sự tham gia...

Keyword đầu tiên có dấu

Tập trận Vostok 2018 quy mô lớn có sự tham gia của Nga, Trung Quốc, Mông Cổ

Cuộc tập trận quân sự hoành tráng, tốn giấy mực nhất do Nga tổ chức mang tên “Vostok 2018”, với sự tham gia của đông đảo binh lính, trang thiết bị quân sự, vũ khí từ Trung Quốc, vừa khép lại.

Điều đáng nói, sự kiện này không chỉ gây choáng ngợp về quy mô tổ chức mà còn khiến dư luận phải đặt câu hỏi: Liệu đây có phải bắt đầu của một liên minh Trung - Nga? Phải chăng Tổng thống Mỹ Donald Trump đang đẩy Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đến gần hơn với Tổng thống Nga Vladimir Putin?

Không mấy tin nhau nhưng phải xích lại gần nhau

Theo nhận định của báo The Atlantic, trục liên minh quân sự Nga - Trung Quốc còn xa mới trở thành hiện thực. Dù vậy, phương Tây vẫn cần phải theo dõi sát sao tình hình bởi Moscow và Bắc Kinh đang ngày càng xích lại gần nhau và làm sâu sắc hơn quan hệ giữa hai nước.

Về mặt quân sự, tuy Nga - Trung đã nói rất nhiều về tình hữu nghị bền vững nhưng giữa hai nước từng tồn tại hàng chục năm ngờ vực lẫn nhau. Thực tế từng xảy ra nhiều vụ xung đột biên giới nghiêm trọng dọc sông Amur năm 1968-1969 (gần nơi diễn ra cuộc tập trận hữu nghị tuần qua).

Thậm chí, sau vụ quân đội Trung Quốc tấn công đơn vị binh sĩ Liên Xô tuần tiễu đảo Damansky (Trung Quốc gọi là Zhenbao) nằm trên sông Ussuri, khiến 50 lính Xô-viết thiệt mạng và nhiều người khác bị thương, Nga - Trung Quốc suýt rơi vào một cuộc chiến tranh tổng lực và hậu quả có thể sẽ rất khủng khiếp vì cả hai bên đều sở hữu vũ khí hạt nhân.

Nga chỉ rút lại ý định tấn công hạt nhân nhằm vào Trung Quốc sau khi Mỹ đe dọa sẽ thực hiện cuộc phản công cũng bằng vũ khí hạt nhân.

Sau đó, mãi đến năm 2008, hai nước láng giềng mới giải quyết xung đột lãnh thổ. 5 năm sau, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Nga Vladimir Putin thể hiện sự đồng thuận khi tham dự các cuộc diễu binh quân sự của nhau, trao nhau huy chương và cùng tham gia rất nhiều hội nghị thượng đỉnh Tổ chức Hợp tác Thượng Hải. Nga cũng bán vũ khí cho Trung Quốc - với tổng giá trị hơn 10 tỉ USD kể từ năm 2011 chỉ vì nước này đang cần tiền để chống đỡ trừng phạt của phương Tây.

Song, điều quan trọng là, tính đến thời điểm này, hai nước lớn vẫn chưa có thỏa thuận an ninh chính thức giống như Liên minh Hiệp ước Quân sự Bắc Đại Tây Dương, trong đó bắt buộc Moscow - Bắc Kinh phải bảo vệ lẫn nhau và đặt mối quan hệ hai nước vào một gói lợi ích chung.

Quan hệ kinh tế giữa hai nước cũng đi theo cùng mô tuýp như vậy: Quá khứ bất tín, mức độ quan hệ đối tác giữa hai nước không quá sâu sắc nhưng vì xu hướng trên thế giới đẩy xích lại gần nhau.

Chẳng hạn như thỏa thuận năm 2015 cho phép Trung Quốc mua khí đốt tự nhiên của Nga vốn rất được hoan nghênh nhưng lại bị chậm trễ vì bất đồng về giá, tuyến đường ống dẫn và sự tức giận của Trung Quốc đối với chiến lược đàm phán của Nga.

Mặc dù thương mại giữa hai nước tăng 20% trong năm ngoái (lên 84 tỉ USD) nhưng vẫn còn thua xa so với thương mại giữa Bắc Kinh và Washington (ước tính 635 tỉ USD trong năm 2017).

Nhiều doanh nhân Trung Quốc ngần ngại đầu tư vào Nga vì e ngại rủi ro và khó đoán. Trong khi đó, không nhiều người Nga thích thị trường Trung Quốc.

Mỹ nên làm gì để tránh trục Nga - Trung?

Dựa trên những đánh giá đó, tờ Atlantic cho rằng, tính đến thời điểm hiện tại, trục Nga - Trung chưa có gì đáng ngại nhưng nếu chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump duy trì lập trường cứng rắn về thương mại và nhiều chính trị gia, báo chí Mỹ đối xử với Trung Quốc như mối lo mới thì lời tiên đoán về liên minh Moscow - Bắc Kinh sẽ trở thành sự thật. Trung Quốc và Nga chắc chắn sẽ hỗ trợ lẫn nhau nếu bị dồn vào đường cùng.

Theo chuyên gia Mỹ, nếu Washington muốn tránh đẩy hai người đàn ông quyền lực Tập Cận Bình và Vladimir Putin sát lại gần nhau thì cũng không nhất thiết nước này phải tuân thủ mọi yêu sách từ phía Trung Quốc.

Mỹ chỉ cần làm tốt việc vạch rõ ranh giới của họ và thực thi nhất quán. Đồng thời, Washington có thể mở rộng vòng tay để hợp tác với Bắc Kinh bất cứ khi nào có thể như cách họ đồng ý với thỏa thuận về biến đổi khí hậu năm 2014.

Điều này sẽ tạo thiện chí, giúp dễ dàng giải quyết những khủng hoảng giữa hai nước trong tương lai. Và, thời điểm này vẫn chưa muộn để Mỹ làm những điều đó. 

Trang Trần