Nội lực bị "bào mòn", hàng không khẩn cấp xin hỗ trợ

05/10/2021 13:36

Trong năm 2021, các hãng hàng không dự kiến lỗ hơn 16.000 tỷ đồng, số tiền nộp ngân sách năm 2020 sẽ bị giảm khoảng 10.000 tỷ đồng.

Nợ ngắn hạn, nợ phải trả của hãng hàng không lên tới trên 50 nghìn tỷ đồng

Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản đề nghị các Bộ: Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính, GTVT, Y tế, Ngân hàng Nhà nước VN xem xét, xử lý theo thẩm quyền và quy định pháp luật kiến nghị của Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng không VN về việc hỗ trợ doanh nghiệp ngành hàng không.

nội lực bị "bào mòn", hàng không khẩn cấp xin hỗ trợ

Cảng hàng không quốc tế Tân Sơn Nhất

Theo ông Phạm Việt Dũng, trong nguy, các hãng hàng không cũng có cơ hội không nhỏ vươn lên, bật dậy sau dịch. Các chuyên gia kinh tế đều có chung nhận định hàng không có triển vọng bùng nổ phát triển sau dịch rất cao, đặc biệt là hàng không tư nhân.

Ở Thái Lan, dân số tương đương 75% Việt Nam, nhưng có đến 15 hãng hàng không. Tỷ lệ người dân Việt Nam sử dụng máy bay để di chuyển vẫn còn thấp, dự địa phát triển của thị trường hàng không Việt Nam còn rất lớn, triển vọng đóng góp, hỗ trợ trở lại cho ngân sách, cho nền kinh tế của các hãng hàng không còn nhiều.

Văn bản do Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Hàng không VN Phạm Việt Dũng gửi Thủ tướng Chính phủ nêu rõ: "Nội lực các hãng đang bị bào mòn, dịch còn diễn biến phức tạp và để thực sự biến nguy thành cơ, biến thách thức thành cơ hội để hàng không Việt Nam có thể trụ vững, bật dậy chiếm lĩnh thị trường trong nước và quốc tế, các hãng và doanh nghiệp hàng không rất cần được Chính phủ quan tâm, hỗ trợ kịp thời".

Cụ thể, theo ông Dũng, đợt bùng phát dịch lần thứ ba và thứ tự rơi vào mùa bay cao điểm Tết cổ truyền và mùa du lịch Hè 2021 khiến doanh thu giảm trên 90% so với cùng kỳ. Từ đầu tháng 5 đến nay, gần 100% chuyến bay chở khách trong nước và quốc tế đã bị đóng băng.

Doanh thu năm 2020 của các hãng hàng không Việt Nam giảm trên 60%, ước tính, cả năm nay tiếp tục giảm so với năm 2020 và năm nay lỗ sẽ lớn hơn khoản lỗ 16.000 tỷ đồng năm 2020. Số tiền nộp ngân sách năm 2020 sẽ bị giảm khoảng 10.000 tỷ đồng.

Trong khi đó, mỗi tháng các hãng vẫn phải chi trên 100 tỷ đồng để trả tiền thuê máy bay, trả vay ngân hàng, trả cho đối tác cung cấp dịch vụ đầu vào, duy tu bảo dưỡng và trả lương cho nhân viên. Nợ ngắn hạn và nợ đến hạn phải trả của Vietnam Airlines (VNA), Vietjet Air (VJA) và Bamboo Airways (BAV) hiện đã lên tới trên 50.000 tỷ đồng.

Cùng đó, dòng tiền hoạt động của các hãng bị thiếu hụt nghiêm trọng. Trong đó, riêng VNA tính đến 30/6/2021 nợ quá hạn với các đối tác, nhà cung cấp lên đến 13.337 tỷ đồng. Mặc dù trong năm 2020 và 6 tháng đầu năm nay, VJA báo có lãi gộp, nhưng đó là do bán tài sản, bán cổ phiếu quỹ và kinh doanh tài chính. Thực chất, VJA bị lỗ lớn ở trong ngành nghề kinh doanh chính của hãng là vận tải hàng không. Tính đến 30/6, khoản vay ngắn hạn và nợ phải trả quá hạn của VJA đã lên tới 13.800 tỷ đồng; số nợ này của BAV cũng lên tới gần chục ngàn tỷ đồng...

Với đặc thù chi phí đầu tư, vận hành rất lớn (năm 2019, trung bình mỗi ngày VNA chi hết 268 tỷ đồng, VJA chi hết 128 tỷ đồng), trong khi dịch Covid-19 khiến nguồn thu sụt giảm mạnh do ảnh hưởng của việc thực hiện giãn cách xã hội đã đẩy nhiều hãng hàng không vào tình thế khó khăn, kiệt quệ về tài chính. Nguồn thu giảm mạnh nhưng chi thường xuyên của các hãng vẫn rất lớn, như chi trả tiền thuê, mua tàu bay; trả nợ, lãi ngân hàng, chi bảo hiểm; bảo dưỡng, chi trả lương....

Các chuyên gia kinh tế, tài chính cảnh báo nếu không được Nhà nước quan tâm hỗ trợ, các hãng hàng không sẽ gặp nhiều khó khăn, bất lợi, thậm chí có hãng bay sẽ bị phá sản.

Sớm khôi phục các đường bay quốc tế và quốc nội

Kiến nghị Thủ tướng chính phủ sớm có yêu cầu cụ thể đối với việc khôi phục lại các đường bay quốc tế và quốc nội trên cơ sở đánh giá các nguy cơ bảo đảm công tác phòng chống dịch (công nhận việc tiêm vắc xin giữa các quốc gia có đường bay đến Việt Nam, giảm hoặc miễn thời gian cách ly đối với hành khách khách đã được tiêm vắc xin, xét nghiệm, tạo điều kiện cho việc xét nghiệm tại các Cảng hàng không, sân bay, thống nhất giá trị hiệu lực của kết quả xét nghiệm), VABA cũng đề nghị cho phép các địa phương được xây dựng và chủ động áp dụng vùng, hành lang du lịch an toàn đối với khách du lịch quốc tế.

Cùng đó, có chính sách ưu tiên vốn ngân sách cho các công trình, dự án quan trọng nhằm nâng cao chất lượng phục vụ đồng thời tạo điều kiện giảm giá dịch vụ liên quan đến các công trình hạ tầng hàng không khác có thể được đầu tư từ nguồn vốn ngoài ngân sách Nhà nước.

Về chính sách nguồn vốn, VABA đề nghị xem xét chính sách cho hãng hàng không khác vay lãi suất 0% như đã thực hiện với VNA (gói 4.000 tỷ vay tối đa 3 năm). Mục đích là nhằm bảo đảm môi trường kinh doanh bình đẳng theo luật định và giúp hãng hàng không giải quyết thanh khoản.

VABA cũng kiến nghị cho phép tiến hành các thủ tục đối với gói vay 25.000 tỷ đồng ưu đãi lãi suất cho các hãng hàng không như đề xuất từ tháng 11/2020 của Hiệp hội doanh nghiệp Hàng không Việt Nam, giúp các hãng chi thường xuyên, mua sắm vật tư thiết bị, thực hiện các chương trình dự án, bảo trì và duy trì hoạt động trong thời gian chưa đạt miễn dịch cộng đồng.

Về chính sách thuế, phí, VABA đề nghị Chính phủ chỉ đạo các cơ quan chức năng tiến hành các thủ tục để giảm 70% thuế bảo vệ môi trường cho các hãng hàng không.

“Mức giảm 30% như hiện nay không đáng kể và chưa phát huy tác dụng do hầu hết các chuyến bay chở khách trong nước và quốc tế đã bị ngưng. Do vậy, để nghị cho phép áp dụng mức giảm 70% thuế từ 3.000 đồng/lít Jet Al xuống còn gần 1.000 VND/lít cho các hãng hàng không từ nay đến đến 30/6/2022”, Chủ tịch Phạm Việt Dũng thông tin.

Cùng đó, VABA đề xuất cho phép giảm từ 30% thuế thu nhập doanh nghiệp cho các hãng hàng không trong năm 2020 và 6 tháng đầu năm năm 2012, giảm từ 50% thuế VAT, thuế thu nhập cá nhân nhằm hỗ trợ trực tiếp cho người lao động, giảm thời gian nộp Bảo hiểm xã hội đến hết năm 2022 để hỗ trợ cho người lao động, giảm từ 50% thuế nhập A khẩu phụ tùng sửa chữa máy bay. Xem xét miễn, giảm tiền sử dụng đất cho các doanh nghiệp hàng không, đặc. biệt là các doanh nghiệp cung ứng các dịch vụ công ích như Tổng công ty Quản lý bay (VATM).

nội lực bị "bào mòn", hàng không khẩn cấp xin hỗ trợ

Thanh Bình