SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới

15/11/2014 07:03

Có biệt danh "huyền điểu", có thể bay cao gấp 3 lần máy bay thương mại với tốc độ nhanh gấp 3 lần âm thanh, thế nên trong suốt 30 năm phục vụ không một chiếc SR-71 nào bị bắn hạ.

SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới 1
Máy bay trinh sát tầng cao chiến lược SR-71.

Vì sao quân đội Mỹ bí mật nghiên cứu và chế tạo chiếc máy bay SR-71 vượt đẳng cấp về mặt thời gian này? Rất đơn giản bởi năm 1962, thời điểm đỉnh cao của chiến tranh lạnh Mỹ - Liên Xô, chiếc máy bay do thám siêu tối tân của Mỹ là U-2 (được thiết kế vào những năm 1950 bởi nhà thiết kế Clarence "Kelly" Johnson) do phi công lão luyện Gary Powers lái đang thực thi nhiệm vụ do thám trên các căn cứ vũ trụ trên mặt đất của Liên Xô và bị không quân Liên Xô bắn hạ. Cảm thấy lòng kiêu hãnh bị tổn thương, chính quyền Mỹ quyết định phát triển dự án máy bay trinh sát bay nhanh hơn mọi máy bay khác, đó là cơ sở để chiếc SR-71 Blackbird ra đời (mẫu thử cất cánh lần đầu năm 1964), theo Kiến thức.

Chiếc SR-71 Blackbird đã làm được những điều tưởng chừng không thể ở thời đó như bay nhanh gấp 3,2 lần tốc độ âm thanh ở độ cao 27.000m. Nói một cách hình tượng, SR-71 chụp ảnh từ độ cao gấp 3 lần chiều cao của đỉnh Everest, và các phi công phải mặc bộ quần áo kháng áp đầy đủ như các phi hành gia.

SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới 2
Phi công Brian Shul trong cabin SR-71

Trong suốt sự nghiệp hơn 3 thập kỷ của mình, kết thúc vào ngày 9/10/1999, không có chiếc SR-71 bị đối phương bắn hạ. Mặc dù, các lực lượng phòng không ở những nơi SR-71 xâm nhập đã rất cố gắng, nhưng không máy bay chiến đấu hay tên lửa phòng không nào có thể bắt kịp tốc độ của SR-71 để bắn hạ nó. Nhiều loại hỏa tiễn của đối phương chỉ biết… ngửi khói chiếc SR-71 mà thôi.

SR-71 là máy bay trinh sát chiến lược tầm cao, tốc độ cực nhanh được phát triển cho nhiệm vụ do thám không phận đối phương, phục vụ trong Không quân Mỹ. SR-71 dài 32,4m, sải cánh 16,94m, cao 5,64m, trọng lương cất cánh tối đa 78 tấn, tải trọng cảm biến trinh sát 1,6 tấn.

Máy bay được trang bị 2 động cơ tuốc bin phản lực Pratt & Whitney J58-1 cho tốc độ tối đa tới 3.530km/h ở độ cao 24.000m, trần bay tối đa 26-27.000m, tốc độ leo cao 60m/s, tầm bay xa đến 6.000km.

Tốc độ cao là một yếu tố quan trọng, nhưng chiếc SR-71 cũng khó phát hiện bởi radar. SR-71 là máy bay đầu tiên ứng dụng công nghệ tàng hình. Theo đó, một lớp sơn đặc biệt được sử dụng để sơn phủ cánh, đuôi và thân máy bay SR-71. Loại sơn này có chứa ferrite sắt, hấp thụ năng lượng sóng radar thay vì phản hồi trở lại.

Với diện tích phản xạ radar chỉ tương đương với một chiếc máy bay hạng nhẹ cỡ nhỏ, SR-71 rất khó bị phát hiện, bắn hạ. Thông thường, khi radar cảnh giới phát hiện ra SR-71 thì đã là quá muộn để bắn chặn. Blackbird cũng sử dụng các biện pháp gây nhiễu và đối phó điện tử với các khí tài phòng không đối phương.

Không chỉ các tên lửa phòng không bó tay trước SR-71 Blackbird, mà ngay cả các máy bay chiến đấu nhanh nhất của Liên Xô – MiG-25 cũng thiếu tốc độ cần thiết để ngăn chặn chiếc SR-71.

SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới 3
Với tốc độ tối đa 3.530km/h, SR-71 khiến cho tiêm kích nhanh nhất Liên Xô MiG-25 "ngửi khói".

Phi công Liên Xô Viktor Belenko, người đã đào thoát sang Nhật Bản bằng một chiếc MiG-25 vào ngày 6/12/1976, khẳng định điều này trong cuốn sách của ông ta - Phi công MiG.

"Máy bay do thám Mỹ SR-71, đã rình mò ngoài khơi bờ biển, trong không phận của Liên Xô, chụp ảnh hàng trăm dặm địa hình trong nội địa", Belenko viết. "Họ (Mỹ) chế giễu và đùa giỡn với những chiếc MiG-25 được tung lên để đánh chặn. Chúng thường kéo cao đến độ cao mà các máy bay chiến đấu không thể đạt được, hoặc bay với tốc độ khó ai bì kịp”.

“Liên Xô đã có một kế hoạch để đánh chặn chiếc SR-71 bằng cách sử dụng một chiếc MiG-25 ở phía trước, và một ở phía dưới chiếc SR-71, và khi SR-71 băng qua họ sẽ phóng tên lửa. Nhưng do những hạn chế về máy tính, mà điều này không thể thực hiện được. Trước hết, SR-71 bay quá cao và quá nhanh, MiG-25 khó có thể theo kịp. Thứ hai, các tên lửa gần như là vô dụng ở độ cao trên 27.000m, và như bạn đã biết, SR-71 còn bay cao hơn thế. Nhưng ngay cả khi bắt kịp được nó, tên lửa Liên Xô cũng thiếu tốc độ cần thiết để truy đuổi SR-71, chúng dễ dàng bị bỏ xa”, Belenko viết trong cuốn sách.

SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới 4
Dù không bị bắn rơi, nhưng có tới 12 chiếc SR-71 rơi ro tai nạn.

Hơn nữa, tên lửa trên chiếc MiG-25 sẽ không phát huy tác dụng, vì “hầu hết các tên lửa không đối không được tối ưu hóa để cơ động trong không khí dày đặc ở độ cao dưới 9.000m”, cựu phi công SR-71 Blackbird Đại tá Richard Graham giải thích trong cuốn sách của mình: Toàn cảnh Lịch sử SR-71. “Khi tấn công chiếc SR-71 đang bay ở độ cao 22.000m, không khí là quá loãng nên khả năng vận động của tên lửa suy giảm rất nhiều”.

Brian Shul, viên phi công đầu tiên lái chiếc máy bay siêu hiện đại này chia sẻ: "Khi chúng ra có SR-71 thì Nga cố gắng chế tạo ra chiếc MiG-25 để bắn hạ nó, nhưng gần 30 năm sau đó Nga vẫn chưa thể chế tạo ra chiếc nào tốt hơn SR-71. SR-71 là chiếc máy bay phản lực tốt nhất những năm 1960. Đó là một chiếc phản lực cơ mang lại những cảm giác trải nghiệm cho phi công thật mãnh liệt. Đó là phương tiện... du lịch cảm giác tốc độ. Bạn có thể “sờ” được vào tên lửa đối phương muốn bắn hạ nó (do tốc độ máy bay bằng và cao hơn tốc độ đạn đạo)."  - theo PLO.

SR-71: Máy bay do thám nhanh nhất thế giới 5
Brian Shul và chiếc máy bay do thám SR-71

"26 năm làm việc cỗ máy bay này đã “kích” cho đối phương phóng đi 4.000 hỏa tiễn nhưng đều không làm gì được nhưng không phải vì những thứ an toàn ấy đảm bảo cho bạn là đó là một cỗ máy bất khả xâm phạm. Cái gì cũng có thể bị bắn hạ. Vấn đề là nó phải luôn được cải tiến." - trung tá phi công Brian Shul cho biết thêm.

Tương lai, với tốc độ Mach-6, chiếc SR-72 sở hữu khả năng “tàng hình bằng tốc độ” - đó là khẩu hiệu mới của Lockheed Martin. Nhưng thực sự, không có gì mới về điều này. Tốc độ cao đã bảo vệ các máy bay do thám suốt 60 năm qua.

Thanh Hà (Tổng hợp)