Tại sao chưa thể đặt hàng bảo trì đường sắt năm 2021?

17/04/2021 06:21

Bộ GTVT khẳng định vốn bảo trì đường sắt 2021 đã có, nhưng chưa thể triển khai do các doanh nghiệp chưa sẵn sàng ký hợp đồng…

tại sao chưa thể đặt hàng bảo trì đường sắt năm 2021?

Bộ GTVT khẳng định, việc giao vốn bảo trì đường sắt năm 2021 theo đúng các quy định pháp luật. Ảnh: minh họa

Giao vốn bảo trì đường sắt theo đúng quy định pháp luật

Vừa qua, Tổng công ty Đường sắt VN có các văn bản báo cáo Thủ tướng Chính phủ về những khó khăn, vướng mắc trong việc giao vốn và triển khai thực hiện vốn bảo trì đường sắt năm 2021.

Tổng công ty Đường sắt VN cho biết, do vướng mắc về các quy định pháp luật nên đến nay chưa thể tiến hành ký hợp đồng đặt hàng bảo trì với 20 doanh nghiệp bảo trì đường sắt, vì thế các doanh nghiệp này chưa có kinh phí để mua vật tư đưa vào công trình, chi thường xuyên và trả lương cho người lao động.

Tổng công ty Đường sắt VN kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo Bộ GTVT tiếp tục giao dự toán nguồn sự nghiệp kinh tế (vốn bảo trì) cho công tác quản lý, bảo trì tài sản KCHT đường sắt quốc gia giai đoạn từ năm 2021 trở về sau cho Tổng công ty như các năm trước để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp.

Trao đổi với Báo Giao thông về kiến nghị trên của Tổng công ty Đường sắt VN, đại diện Bộ GTVT cho biết, trước đây Tổng công ty trực thuộc Bộ nên hàng năm, Bộ duyệt kế hoạch bảo trì và giao vốn bảo trì cho Tổng công ty để Tổng công ty ký hợp đồng đặt hàng thực hiện với 20 doanh nghiệp bảo trì.

Bộ GTVT cũng có công văn gửi Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp, đề nghị Ủy ban chỉ đạo Tổng công ty Đường sắt VN phối hợp với Cục Đường sắt VN trong công tác thực hiện bảo trì và đặt hàng bảo dưỡng công trình đường sắt quốc gia năm 2021 đảm bảo tuân thủ theo đúng quy định tại Nghị định số 46/2015/NĐ-CP ngày 12/5/2015 (nay đã được thay thế bằng Nghị định số 06/2021/NĐ-CP ngày 26/1/2021) và Nghị định 32/2019/NĐ-CP ngày 10/4/2019 của Chính phủ nhằm đảm bảo công tác bảo trì công trình đường sắt quốc gia được thực hiện thường xuyên, liên tục, an toàn công trình và an toàn chạy tàu. Tuy nhiên đến nay, Bộ GTVT cũng chưa nhận được phản hồi từ phía Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp.

Tuy nhiên, tháng 11/2018 Tổng công ty Đường sắt VN được chuyển từ Bộ GTVT về Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp quản lý, không còn trực thuộc Bộ GTVT quản lý nên theo Luật Ngân sách Nhà nước, Bộ không thể giao vốn các năm tiếp theo cho Tổng công ty như những năm trước đây. Nhưng do kế hoạch vốn bảo trì năm 2019 đã được Tổng công ty Đường sắt VN xây dựng, Bộ Tài chính chấp thuận trước thời điểm bàn giao nên Tổng công ty vẫn tiếp tục thực hiện.

Cuối năm 2019, theo quy định của Luật Ngân sách Nhà nước, Bộ GTVT giao vốn bảo trì năm 2020 cho Cục Đường sắt VN để chủ trì triển khai thực hiện. Từ đây đã nảy sinh vướng mắc về các quy định pháp luật dẫn đến tháng 4/2020 vẫn không thể đặt hàng thực hiện bảo trì. Để giải quyết các vướng mắc, khó khăn này trong quá trình chuyển tiếp, mặt khác ý kiến các Bộ, ngành liên quan chưa thực sự thống nhất trong việc thực hiện giao vốn bảo trì đường sắt năm 2020, Nghị quyết 41/NQ-CP ngày 9/4/2020 của Chính phủ đã đồng ý giao vốn năm 2020 cho Tổng công ty Đường sắt VN để triển khai thực hiện.

Đối với việc giao vốn bảo trì đường sắt năm 2021, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc tại Thông báo số 125/TB-VPCP ngày 25/3/2020 của Văn phòng Chính phủ: “Bộ GTVT chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan chuẩn bị đầy đủ các điều kiện cần thiết để thực hiện bố trí, sử dụng kinh phí quản lý, bảo trì kết cấu hạ tầng đường sắt quốc gia từ năm 2021 theo đúng quy định của pháp luật, kịp thời, hiệu quả, đồng thời bảo đảm chất lượng, ATGT đường sắt và chế độ cho người lao động” và chỉ đạo của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình tại Công văn 8412/VPCP-KTTH ngày 7/10/2020.

Đồng thời căn cứ vào Khoản 1 Điều 49 Luật Ngân sách Nhà nước, Khoản 1 Điều 31 Nghị định 163/2016/NĐ-CP và ý kiến của Bộ Tài chính - Bộ chuyên ngành quản lý nhà nước về tài chính, ngân sách, tháng 12/2020, Bộ GTVT đã có quyết định giao vốn bảo trì năm 2021 cho Cục Đường sắt VN. Cục Đường sắt VN là cơ quan quản lý Nhà nước chuyên ngành về đường sắt, là đơn vị sử dụng ngân sách trực thuộc và là đơn vị thuộc ngân sách cấp dưới nên việc giao vốn cho Cục chủ trì thực hiện hoàn toàn phù hợp với các văn bản, quy định pháp luật trên.

Cùng với việc giao vốn, Bộ chỉ đạo Cục Đường sắt VN khẩn trương thực hiện các thủ tục về đặt hàng bảo trì để việc bảo trì KCHT đường sắt năm 2021 được thường xuyên, liên tục và triển khai ngay từ đầu năm 2021.

Bộ GTVT cho biết đã chủ động thực hiện các bước để Cục Đường sắt VN triển khai ký hợp đồng đặt hàng bảo trì với các doanh nghiệp bảo trì đường sắt, tuy nhiên các doanh nghiệp chưa ký vì theo họ, chưa đủ điều kiện...

Cần khẩn trương ký hợp đồng đặt hàng, gỡ khó cho doanh nghiệp bảo trì

Đại diện Bộ GTVT cho biết, theo báo cáo của Cục Đường sắt VN, sau khi được Bộ GTVT phân giao kế hoạch và dự toán, ngay trong tháng 1/2021, Cục đã dự thảo các hợp đồng đặt hàng bảo dưỡng KCHT đường sắt quốc gia, quản lý, giám sát công tác bảo dưỡng KCHT đường sắt quốc gia; Tổ chức 5 cuộc họp với Tổng công ty Đường sắt VN và 4 cuộc họp với 20 công ty cổ phần đường sắt, thông tin tín hiệu đường sắt để triển khai nhiệm vụ đặt hàng bảo trì KCHT đường sắt quốc gia năm 2021.

Tuy nhiên, đến nay Tổng công ty Đường sắt VN và 20 công ty bảo trì đường sắt không đồng ý thương thảo ký hợp đồng đặt hàng vì theo Tổng công ty vẫn còn vướng mắc một số quy định pháp luật như: Điều 21 Luật Đường sắt, Điều 10 Nghị định số 46 và Luật Đấu thầu.

Cũng tại các cuộc họp với Cục Đường sắt VN, 20 công ty bảo trì cho biết, Tổng công Đường sắt VN giữ trên 51% vốn điều lệ của doanh nghiệp, nên theo quy định của Luật Doanh nghiệp, khi doanh nghiệp cổ phần ký hợp đồng đặt hàng có giá trị hợp đồng trên 35% giá trị tài sản doanh nghiệp, thì người đại diện phần vốn của Tổng công ty tại doanh nghiệp phải xin chủ trương của Hội đồng thành viên Tổng công ty Đường sắt VN và thông qua Đại hội cổ đông công ty. Đến nay, Tổng công ty chưa chấp thuận cho phép, do đó các công ty chưa đủ điều kiện để ký hợp đồng đặt hàng với Cục Đường sắt VN.

Theo đại diện Bộ GTVT, việc giao dự toán bảo trì cho Cục Đường sắt VN để tổ chức thực hiện bảo trì KCHT đường sắt quốc gia là phù hợp với quy định của Luật Đường sắt. Trong đó, Cục Đường sắt VN - Cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành đường sắt ký hợp đồng đặt hàng với các doanh nghiệp bảo trì do Tổng công ty Đường sắt VN nắm giữ 51% vốn điều lệ của doanh nghiệp, là đơn vị thực hiện bảo dưỡng công trình đường sắt.

Cục Đường sắt VN cũng ký hợp đồng đặt hàng với Tổng công ty Đường sắt VN để kiểm tra, giám sát và quản lý công tác bảo dưỡng công trình đường sắt. Các chủ thể ký hợp đồng này đáp ứng đầy đủ điều kiện đặt hàng theo quy định tại Khoản 2 Điều 12 Nghị định số 32/2019/NĐ-CP.

Như vậy, Tổng công ty Đường sắt VN và các doanh nghiệp bảo trì thuộc Tổng công ty vẫn trực tiếp thực hiện việc công tác quản lý bảo trì và bảo trì công trình theo đúng ngành nghề đăng ký kinh doanh, đảm bảo tuân thủ theo quy định của Luật Đường sắt nhưng phải thông qua cơ chế đặt hàng theo quy định của Nghị định 32/2019/NĐ-CP.

“Rõ ràng Bộ GTVT đã tuân thủ nghiêm các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các quy định pháp luật trong việc thực hiện bố trí, sử dụng kinh phí bảo trì KCHT đường sắt. Đồng thời đã chủ động xây dựng kế hoạch, chỉ đạo Cục Đường sắt VN khẩn trương triển khai tổ chức thực hiện, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho các doanh nghiệp bảo trì nhanh chóng ký hợp đồng, để đảm bảo công tác bảo trì hạ tầng đường sắt cũng như hoạt động sản xuất kinh doanh, chế độ cho người lao động của doanh nghiệp”, đại diện Bộ GTVT nhấn mạnh.

Về giải pháp để tháo gỡ những khúc mắc hiện nay, đại diện Bộ GTVT cho biết, Bộ GTVT đề nghị Ủy ban Quản lý vốn Nhà nước tại doanh nghiệp chỉ đạo Tổng công ty Đường sắt VN nghiêm túc thực hiện các quy định của pháp luật, có ý kiến đồng ý cho các đơn vị thành viên Tổng công ty nắm quyền chi phối ký hợp đồng bảo dưỡng KCHT đường sắt quốc gia với Cục Đường sắt VN. Qua đó khẩn trương tiếp nhận dự toán nguồn sự nghiệp kinh tế và thực hiện công tác bảo trì KCHT đường sắt quốc gia năm 2021 nhằm đảm bảo đời sống của cán bộ, công nhân đường sắt cũng như đảm bảo an toàn KCHT đường sắt.

Đại diện Bộ GTVT cũng cho biết, trong khi chờ triển khai đặt hàng bảo trì đường sắt, ngay từ đầu năm 2021 Bộ GTVT đã chỉ đạo Cục Đường sắt VN và Tổng công ty Đường sắt VN thường xuyên kiểm tra, thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn công trình, an toàn chạy tàu.

Kỳ Nam