Tổng thống Hàn Quốc yêu cầu xem xét lại các dự án điện than ở Việt Nam

24/04/2021 14:41

Tổng thống Hàn Quốc đã tuyên bố dừng đầu tư vào điện than ở nước ngoài, đặt ra yêu cầu cần xem xét lại kế hoạch các dự án điện than ở Việt Nam.

tổng thống hàn quốc yêu cầu xem xét lại các dự án điện than ở việt nam

Phát triển điện than đang phải nhận nhiều chỉ trích từ người dân.

Chính thức chấm dứt đầu tư điện than nước ngoài

Theo thông tin từ Trung tâm Phát triển Sáng tạo Xanh (GreenID), tại Hội nghị Thượng đỉnh các nhà Lãnh đạo về Khí hậu do chính quyền Hoa Kỳ khởi xướng, diễn ra dưới dạng trực tuyến vào ngày 22-23/4, Tổng thống Moon Jae-in đã tuyên bố Hàn Quốc chính thức chấm dứt đầu tư công đối với các dự án điện than ở nước ngoài.

Không chỉ Hàn Quốc, dù Nhật Bản chưa tuyên bố cấm đầu tư, nhưng nước này cũng đang bị chỉ trích vì cấp các khoản vay lãi suất thấp cho các dự án điện than ở Indonesia và Việt Nam thông qua Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản.

Vào tháng 7/2020, Nhật Bản đã thắt chặt các điều kiện cho vay đối với các dự án điện than ở nước ngoài, chấp nhận chỉ cho vay các dự án ở các quốc gia có kế hoạch giảm phát thải (NDC) hoặc không có giải pháp thay thế khả thi.

Thủ tướng Nhật Bản Suga đã tuyên bố tăng mục tiêu NDC của Nhật Bản đến năm 2030 giảm phát thải 46%-50% so với mức 2013.

Bình luận về quyết định này, ông Sejong Youn, Giám đốc Tài chính Khí hậu của tổ chức phi chính phủ - Giải pháp cho Khí hậu của Việt Nam có trụ sở tại Hàn Quốc cho biết, tuyên bố chấm dứt đầu tư vào điện than ở nước ngoài của Hàn Quốc là tín hiệu cho thấy nguồn tài chính giá rẻ cho điện than ở Châu Á sắp kết thúc.

Trong khi đó, cùng với Trung Quốc và Nhật Bản, Hàn Quốc là một trong những nguồn cấp tài chính lớn nhất cho các dự án điện than ở Việt Nam.

Gần đây nhất, các công ty nhà nước của Hàn Quốc trong đó có Tập đoàn Điện lực Hàn Quốc (KEPCO) đã đầu tư 189 triệu USD vào 40% cổ phần của dự án nhiệt điện Vũng Áng 2 ở tỉnh Hà Tĩnh. Đơn vị cho vay là Ngân hàng Xuất Nhập khẩu Hàn Quốc.

Do vậy, Chính phủ Việt Nam cần nghiêm túc xem xét lại kế hoạch phát triển điện than bởi các dự án điện than ngày càng kém khả thi về tài chính.

Cần chuyển đổi dự án nhiệt điện sang năng lượng tái tạo

Đưa ra giải pháp, vị đại diện Giải pháp khí hậu của Việt Nam cho rằng: Hiện, riêng với dự án nhiệt điện Vũng Áng 2, dự án này mới đang ở giai đoạn sơ khởi, vì vậy chính phủ Hàn Quốc và Việt Nam nên cùng bắt tay để chuyển đổi dự án này sang dự án năng lượng tái tạo.

Tuyên bố của Hàn Quốc là tín hiệu mạnh mẽ đối với các quốc gia nhận nguồn vốn như Việt Nam, bà Ngụy Thị Khanh, Giám đốc Trung tâm Phát triển Sáng tạo khẳng định, quyết định của Hàn Quốc sẽ làm thay đổi kế hoạch mở rộng các dự án điện than hiện tại.

Qua đó, vị này cũng mong muốn phía Hàn Quốc tăng hỗ trợ tài chính cho chuyển dịch sang năng lượng sạch ở Việt Nam khi hiện tại Việt Nam đang là một trong những quốc gia phát triển điện than nhanh nhất.

Kể từ năm 2015, hơn một nửa công suất hiện tại (10,7 GW) đã được bổ sung. Tổng công suất điện than hiện tại là 20,4 GW, chiếm khoảng 30% cơ cấu nguồn điện.

Theo dự thảo Quy hoạch Điện VIII, đến năm 2030, sẽ có gần 17 GW điện than được bổ sung. Dự án nhiệt điện Vũng Áng 2 với công suất 1,2 GW, nếu được xây dựng, dự kiến sẽ phát thải 6,6 triệu tấn khí nhà kính mỗi năm, và lên tới 200 triệu tấn trong vòng đời hoạt động 30 năm.

Theo tổ chức Giải pháp cho Khí hậu của Việt Nam, Hàn Quốc đã cung cấp nguồn tài chính xấp xỉ 10 tỷ đô la Mỹ cho các dự án nhiệt điện than ở nước ngoài trong giai đoạn từ 2008 đến 2018, bao gồm các dự án Mông Dương 2, Long Phú 1, Vĩnh Tân 4, Sông Hậu và Nghi Sơn 2.

Mặc dù nghiên cứu tiền khả thi của Viện Phát triển Hàn Quốc cho thấy, dự án Vũng Áng 2 khiến Tập đoàn Điện lực Hàn Quốc (KEPCO) thua lỗ 84 triệu đô la Mỹ, tập đoàn này vẫn quyết định đầu tư cho dự án vào ngày 5/10/2020.

Trước sức ép chỉ trích của các nhà đầu tư và các nhà hoạt động vì khí hậu, vào ngày 28/10/2020, KEPCO đã chính thức tuyên bố sẽ dừng đầu tư vào các dự án điện than ở nước ngoài sau dự án Vũng Áng 2 tại Việt Nam.

Hồng Hạnh