Trẻ nôn, đau bụng, bác sĩ BV Nhi TƯ cảnh báo dấu hiệu nhiều bệnh nguy hiểm

09/05/2022 09:38

Theo bác sĩ BV Nhi Trung ương, có nhiều nguyên nhân gây đau bụng và nôn ở trẻ, có khi đó là dấu hiệu chỉ điểm của nhiều bệnh nguy hiểm...

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Việt Hà, Trưởng khoa Tiêu hoá BV Nhi TƯ, hiện nhiều cha mẹ chia sẻ về việc con phải đi khám bệnh vì nôn và đau bụng. Tuy nhiên có nhiều nguyên nhân gây đau bụng và nôn ở trẻ.

Tuỳ theo từng nhóm nguyên nhân khác nhau mà tình trạng của trẻ có thể diễn biến cấp tính trong vài ngày hoặc kéo dài nhiều tuần đến nhiều tháng. Đau bụng và nôn cấp tính nhiều khi là các dấu hiệu chỉ điểm của nhiều bệnh nguy hiểm cần phải được can thiệp khẩn cấp.

Trẻ nôn, đau bụng, bác sĩ BV Nhi TƯ cảnh báo dấu hiệu nhiều bệnh nguy hiểm 1

Gần đây, nhiều trẻ có dấu hiệu nôn, đau bụng, tiêu chảy (ảnh minh họa)

Vì sao trẻ nôn và đau bụng?

Theo BS. Hà, nhiễm khuẩn tiêu hoá là nguyên nhân thường gặp nhất gây đau bụng và nôn ở trẻ em. Trong đó có viêm dạ dày – ruột cấp do virus như rotavirus, norovirus, calicivirus, adenovirus, Covid-19.

Không sử dụng thuốc giảm đau khi trẻ đau bụng vì có thể làm che lấp những dấu hiệu cần thiết để phát hiện bệnh, gây khó khăn cho việc chẩn đoán.

Cần cho trẻ uống nước đủ để tránh cho trẻ bị mất nước khi nôn hay tiêu chảy nhiều, tốt nhất là Oresol pha đúng theo hướng dẫn.

Không tự sử dụng thuốc cầm nôn và cầm tiêu chảy, nguy cơ dẫn đến tình trạng giảm nhu động ruột, giảm hấp thu và kéo dài thời gian lưu lại trong đường tiêu hoá của vi khuẩn, độc tố gây ngộ độc thực phẩm làm trẻ đầy, chướng bụng, và kéo dài thời gian bị bệnh.

Nên cho trẻ ăn thức ăn lỏng, dễ tiêu hóa trong giai đoạn bệnh; cho ăn trở lại bình thường và ăn nhiều hơn khi trẻ hồi phục.

Dùng hạ sốt Efferalgan, Hapacol, Tylenol để khi trẻ sốt từ 38.5 độ. Không tự ý dùng kháng sinh khi không có chỉ định của bác sĩ.

Viêm dạ dày - ruột có thể xảy ra khi trẻ ăn thức ăn, nguồn nước bị nhiễm khuẩn hoặc trẻ ngậm tay, chơi đồ chơi bị nhiễm bẩn.

Thời tiết nắng nóng của mùa hè làm gia tăng sự phát triển của ruồi, muỗi, gián, kiến… dẫn đến dễ lây lan các mầm bệnh. Sử dụng đá, nước giải khát được làm lạnh gây dễ nhiễm khuẩn nếu nguồn nước ô nhiễm...

Tuy nhiên, nôn trớ do viêm dạ dày – ruột nhiễm khuẩn thường bắt đầu đột ngột và hồi phục nhanh trong vòng 24 giờ. Các biểu hiện khác như tiêu chảy phân nhày máu, sốt hoặc đau bụng sẽ xuất hiện đồng thời hoặc sau 12-24 giờ.

Nguyên nhân thứ 2 là ngộ độc thực phẩm, rất dễ được phát hiện ra. Trẻ bị ngộ độc thường có cảm giác buồn nôn và nôn ngay, có khi nôn cả ra máu, đau bụng, tiêu chảy nhiều lần phân lỏng có thể có nhày máu. Trẻ có thể không sốt hay sốt cao trên 38 độ C.

Ngoài ra, chế độ ăn không phù hợp như ăn uống quá độ, dị ứng thức ăn, hay độc chất, dùng thuốc quá liều; Hoặc các bệnh lý cấp cứu ngoại khoa cần nhanh chóng phẫu thuật như lồng ruột, viêm ruột thừa, tắc ruột… cũng gây nôn trớ và đau bụng ở trẻ.

Đặc biệt lưu ý trẻ nôn, đau bụng đã từng mắc Covid-19

Theo khuyến cáo của BS. Nguyễn Thị Việt Hà, cần đưa trẻ đến bệnh viện nếu nôn kéo dài trên 24 giờ hoặc trẻ nôn liên tục, nôn ra tất cả mọi thứ sau khi ăn hoặc uống, dịch nôn có màu xanh hoặc vàng, có sự hiện diện của máu đỏ tươi hoặc máu đông.

Cùng đó, tiêu chảy thường xuất hiện đồng thời hoặc sau nôn, đau bụng và có thể tồn tại ngay cả khi đau bụng đã hết. Nếu trẻ đi ngoài phân lỏng nhiều nước, nhiều lần trong ngày, phân nhày máu hoặc có biểu hiện mất nước cũng cần đưa tới bệnh viện.

Theo BS. Hà, với những trẻ có tiền sử đã mắc Covid-19 hoặc tiếp xúc với người mắc Covid-19, sống trong vùng dịch, cha mẹ cũng cần lưu ý các biểu hiện đau bụng và nôn.

Kết quả từ các nghiên cứu trên thế giới cho thấy, 30-40% trẻ em nhiễm Covid-19 có biểu hiện triệu chứng tiêu hoá như nôn, đau bụng, tiêu chảy. Sau nhiễm Covid-19 từ 4-6 tuần khoảng 10% trẻ có biểu hiện đau bụng, nôn. Khi có biểu hiện này trẻ cần được đi khám vì trẻ có thể bị viêm ruột thừa, lồng ruột, viêm tuỵ cấp, tràn dịch ổ bụng, hội chứng viêm đa hệ thống.

Khi trẻ xuất hiện những tình trạng như sốt cao liên tục, phát ban, rối loạn tiêu hóa, nếu nặng hơn có thể gặp các biến chứng tim mạch, sốc,… thì cha mẹ cần đưa con tới các cơ sở y tế để biết có mắc hậu Covid-19 hay hội chứng viêm đa hệ thống hay không.

Vũ Vũ