Vì sao TP.HCM đề xuất dùng trạm cân tự động để phạt "nguội" xe quá tải?

31/03/2022 19:05

Không đủ nhân lực, khó khăn trong việc xử phạt xe quá tải là lý do TP.HCM đề xuất Bộ GTVT triển khai trạm cân tự động để phạt “nguội”.

Do gặp nhiều khó khăn trong công tác xử lý xe vi phạm chở quá tải tại các trạm cân tự động trên địa bàn thành phố, UBND TP.HCM đã kiến nghị Bộ GTVT được triển khai xử phạt nguội.

Không đủ nhân lực, mặt đường chưa đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật…

Sở GTVT TP.HCM cho biết, việc xử lý xe vi phạm quá tải trong thời gian qua của lực lượng thanh tra giao thông đang gặp nhiều khó khăn, như việc phối hợp dừng xe, truy đuổi, xử lý các hành vi chống đối, gây rối trật tự khu vực trạm cân...

Đó là do từ năm 2017, lực lượng CSGT, lực lượng Thanh niên xung phong đã ngưng phối hợp kiểm soát tải trọng xe tại các trạm kiểm tra tải trọng thứ cấp.

TIEUDE_BAIVIET_CODAU 1

Thanh tra giao thông kiểm tra xe qua trạm cân lưu động trên đường Võ Chí Công, TP.Thủ Đức. Ảnh Đỗ Loan

Hiện tại, các trạm này chỉ còn duy nhất lực lượng Thanh tra giao thông và nhân viên kỹ thuật nên công tác đảm bảo hoạt động 24/24 giờ và 7 ngày trong tuần, công tác đảm bảo an ninh trật tự và kiểm tra, xử lý vi phạm đang hết sức khó khăn.

Ngoài ra, với đặc thù của TP.HCM, đa số các tuyến đường trong đô thị có mặt cắt ngang nhỏ nên việc bố trí lực lượng dừng xe, kiểm tra tải trọng trên đường là rất khó khăn. Có những thời điểm ùn tắc giao thông, nhiều trường hợp hệ thống cân sơ cấp đã báo hiệu có dấu hiệu vi phạm nhưng lực lượng chức năng không thể dừng xe, yêu cầu thực hiện bước cân thứ cấp.

Theo Sở GTVT TP.HCM, việc triển khai đầu tư hệ thống kiểm tra tải trọng xe tự động trên địa bàn TP từ năm 2015 mang lại nhiều hiệu quả tích cực. Tuy nhiên, số lượng các trạm kiểm tra tải trọng xe tự động trên địa bàn thành phố còn rất ít so với số lượng tuyến đường quản lý.

Nhiều tuyến đường trục, có mật độ phương tiện vận tải lớn chưa được đầu tư hệ thống kiểm tra tải trọng xe, trong đó gần như không có mặt bằng đáp ứng đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật như mặt bằng bệ đặt cân, chiều rộng mặt đường, ít có đường tránh, hệ thống điện lưới cung cấp cho trạm…

Bên cạnh đó, công tác duy tu, bảo trì thiết bị cân tương đối lớn (bao gồm kiểm định cân, thay thế, sửa chữa thiết bị, cảm biến, camera…) trong khi nguồn vốn thực hiện từ quỹ bảo trì đường bộ hằng năm chưa đảm bảo các hệ thống cân hoạt động trong điều kiện ổn định.

Sử dụng cân cảm biến thạch anh để xử phạt “nguội”

Trước thực trạng trên, UBND TP.HCM đã kiến nghị Bộ GTVT cho phép triển khai xử phạt “nguội” xe chở quá tải thông qua các trạm kiểm tra tải trọng xe đã đầu tư trên địa bàn.

Cụ thể, về công nghệ cân, áp dụng đối với các trạm kiểm tra tải trọng xe đã đầu tư trên địa bàn TP.HCM sử dụng cảm biến thạch anh. Các thiết bị cân tải trọng yêu cầu đáp ứng đầy đủ các quy định về độ chính xác (sai số ≤ 5%), tính pháp lý của thiết bị cân (đã được Viện Đo lường Việt Nam kiểm định) giống với các trạm cân do Tổng cục Đường bộ Việt Nam đã triển khai thí điểm trên QL5 (cảm biến lực Load Cell).

Về đối tượng xử phạt và công tác hạ tải thì kiến nghị cho phép xử phạt các hành vi vi phạm tải trọng của phương tiện, tải trọng của cầu, đường thông qua trạm kiểm tra tải trọng xe tự động theo hướng tập trung vào xử phạt đối tượng là chủ phương tiện. Trường hợp xác định được người điều khiển phương tiện không phải là chủ phương tiện thì xử phạt thêm đối tượng là người điều khiển phương tiện. Đặc biệt không yêu cầu hạ phần hàng quá tải tại nơi phát hiện vi phạm (đối với hình thức xử phạt “nguội”).

Trên cơ sở đó, UBND TP.HCM đề xuất tổ chức buổi làm việc với Bộ Công an để thống nhất một số nội dung như: phương án quản lý, chia sẻ cơ sở dữ liệu về phương tiện giao thông (gồm đăng ký, cấp biển số tại Việt Nam và nước ngoài tham gia giao thông đường bộ tại Việt Nam), cơ sở dữ liệu về người điều khiển phương tiện giao thông, về bảo hiểm của chủ xe cơ giới, vi phạm hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ, về tai nạn giao thông để phục vụ công tác xử lý vi phạm về trật tự ATGT.

Tiếp tục xây dựng và triển khai kế hoạch phối hợp liên ngành thực hiện việc tuần tra kiểm soát xử lý hành vi vi phạm chở hàng quá trọng tải của xe ô tô vận chuyển hàng hóa trên đường bộ cũng như công tác đảm bảo an ninh trật tự tại khu vực các trạm cân.

Về lâu dài, TP.HCM kiến nghị các Bộ ngành nghiên cứu sửa đổi, bổ sung luật xử lý vi phạm hành chính theo hướng “xử phạt nguội” hoàn toàn tự động như các nước phát triển, không thực hiện bước xác minh hành vi vi phạm; đồng thời sớm ban hành sửa đổi luật giao thông đường bộ.

Hiện nay, TP.HCM đang quản lý 7 trạm kiểm tra tải trọng xe (6 trạm tự động do Thành phố đầu tư và 1 trạm cân lưu động do Tổng cục Đường bộ Việt Nam cấp), 15 bộ cân xách tay.

Các trạm kiểm tra tải trọng xe tự động triển khai trên địa bàn TP.HCM được thiết kế theo mô hình cân 2 cấp (bao gồm cân sơ cấp và cân thứ cấp).

Giai đoạn 2016 – 2021, thông qua hệ thống các trạm kiểm tra tải trọng xe trên địa bàn TP.HCM, Thanh tra Sở GTVT đã kiểm tra 7.544 lượt xe, phát hiện và lập biên bản 6.166 trường hợp đối với 3.150 phương tiện vi phạm về chở hàng quá tải trọng cho phép, với tổng số tiền xử phạt là gần 80 tỷ đồng.

Từ tháng 11/2020 đến nay, TP.HCM đã triển khai thí điểm xử phạt vi phạm hành chính theo quy trình 1 cấp cân tại các trạm cân cầu Ông Lớn, trạm thu phí An Sương - An Lạc. Kết quả đã xử lý 803 trường hợp vi phạm với số tiền xử phạt là trên 11,8 tỷ đồng.

Đỗ Loan