Hé lộ “quân sư” đứng sau cuộc chiến chống Syria của ông Trump

13/04/2018 07:39

Bước chân vào Nhà Trắng từ thứ hai đầu tuần trong cương vị Cố vấn An ninh quốc gia, ông John Bolton đã giúp...

hé lộ “quân sư” đứng sau cuộc chiến chống syria của ông trump

Tổng thống Mỹ Donald Trump và Cố vấn An ninh John Bolton

Bước chân vào Nhà Trắng từ thứ hai đầu tuần trong cương vị Cố vấn An ninh quốc gia, ông John Bolton đã giúp Tổng thống Donald Trump có cái nhìn xa hơn về vấn đề Syria, trái ngược với tuyên bố “rút quân khẩn trương khỏi Syria” trước đó của ông chủ Nhà Trắng.

“Đôi tai” mới của Tổng thống

Các chuyên gia an ninh quốc gia Mỹ khi bình luận trên trang mạng danh tiếng Free Beacon đã cho rằng, Cố vấn An ninh quốc gia mới John Bolton sẽ rất quan trọng trong việc định hướng cho Tổng thống Donald Trump hướng tới một chiến lược dài hơi tại Syria và tránh lặp lại những sai lầm của chính quyền ông Obama.

Theo các chuyên gia, sau khi ông Trump nói sẽ rút quân khỏi Syria, chính ông Bolton đã nhắc nhở Tổng thống về “mối đe dọa của IS” vẫn còn tiếp diễn và sự cần thiết phải kiểm soát sự hiện diện của Iran ở Syria, điều đang đặt ra thách thức cho Israel, đồng minh lớn nhất của Mỹ ở khu vực.

Cố vấn An ninh John Bolton cũng cảnh báo về sai lầm trước đây của chính quyền cựu Tổng thống Obama trong vấn đề Syria, trong đó đã vô tình tạo một khoảng trống cho Iran gia tăng ảnh hưởng tại khu vực Trung Đông.

Tổng thống Mỹ đã tuyên bố sẽ phản ứng đối với cuộc tấn công bằng vũ khí hóa học tại Douma, Syria trong vòng 24 - 48h. Vì thế, cả Lầu năm góc và Hội đồng An ninh Quốc gia dưới sự điều hành của ông John Bolton đều bận rộn trong suốt mấy ngày hôm qua cho những phản ứng tiềm năng.

Tuy nhiên, việc xác định và triển khai một chiến lược dài hạn tại Syria thời điểm này là điều không hề dễ và đây là thử thách dành cho chính vị Cố vấn An ninh cấp cao và hoàn toàn mới “chân ướt chân ráo” bước vào Nhà Trắng.

Theo ông James Carafano, chuyên gia hàng đầu của Heritage Foundation, tổ chức uy tín hàng đầu thế giới về nghiên cứu chiến lược độc lập, với sự ủng hộ quốc tế lan rộng cho phản ứng quân sự của Mỹ, công việc ngắn hạn của ông Bolton chỉ đơn giản là giúp ông Trump thiết lập phản ứng quân sự thích hợp.

Ông Carafano cho rằng, đây là công việc khá dễ dàng trong những ngày đầu làm việc tại Nhà Trắng, đồng thời danh tiếng “hiếu chiến” của Bolton sẽ dẫn dắt Mỹ vào cuộc chiến toàn diện ở Syria.

Carafano cũng lật ngược lại sự kiện từ tháng 10/2017, trước khi gia nhập đội ngũ nhân sự của ông Trump, chính Bolton đã lớn tiếng hô hào rằng: “IS ở Syria và Iraq đã không còn, nhưng các hoạt động khủng bố của IS sẽ tiếp tục và Iran đang trở thành một cường quốc lớn trong khu vực”.

Chính vì thế, nhà bình luận nổi tiếng ngờ rằng, một cuộc tấn công bằng tên lửa tiềm năng của Mỹ sẽ không chỉ là phản ứng một lần hoặc sự khiêu khích mà là một phần trong chiến lược chứng minh rằng, Mỹ sẽ thực thi các lời cảnh báo và bảo vệ lợi ích của Washington tại khu vực này.

Đúng người, đúng thời điểm

Theo các chuyên gia phân tích, lợi ích của Mỹ và đồng minh Israel đang bị đe dọa khi lực lượng của quân sự của Tổng thống Syria Assad đang chiếm được ưu thế lớn tại Syria khi đang kiểm soát gần hết khu vực Đông Ghouta do phiến quân chiếm quyền trước đó.

Không những thế, quân đoàn Vệ binh cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) với hàng chục nghìn binh sĩ đang hoạt động tại ít nhất 10 căn cứ quân sự trên khắp Syria. Iran còn đang xây dựng một căn cứ quân sự vĩnh viễn ở Syria, chỉ cách biên giới phía Bắc với Israel 30 dặm.

Chính trị gia bảo thủ Kenneth Blackwell, người từng làm việc cho ông Bolton khi ông còn là đại sứ tại LHQ dự đoán rằng, ông Bolton sẽ sử dụng “các công cụ thích hợp” để “bóp nghẹt” chính quyền ông Assad về mặt kinh tế và ngoại giao.

Theo vị chính trị gia này, “ông John Bolton không phải là tân binh, thách thức đối với ông ấy là quá trình luôn lặp lại. Vì thế, ông ấy là lựa chọn sáng suốt để đưa ra những lời khuyên và kinh nghiệm tốt nhất cho Tổng thống lúc này”.

Mỹ đang có quá nhiều mối bận tâm cấp bách về an ninh quốc gia và các vấn đề chính sách đối ngoại như việc không tiếp tục cắt giảm các biện pháp trừng phạt Tehran ngày 12/5 tới (sự kiện sẽ khiến Iran phản ứng mạnh mẽ), cũng như việc Hoa Kỳ đang chuẩn bị một hội nghị thượng đỉnh quan trọng với Triều Tiên. Mỹ cũng đang “vướng chân” khi tham gia vào một cuộc chiến tranh thương mại với Trung Quốc, còn Iraq và Lebanon đang chuẩn bị tổ chức các cuộc bầu cử sớm.

Đối với tuyên bố mới nhất của ông Trump nói rằng, “Nga hãy cẩn thận, tên lửa đang tới Syria”, có vẻ như ông Bolton đã thành công khi thuyết phục Tổng thống đưa vấn đề Syria trở thành ưu tiên số 1, bởi các đồng minh quan trọng của Washington trong khu vực sẽ bị thiệt hại lớn nếu như Mỹ không làm gì cả.

Các chuyên gia Mỹ kỳ vọng rằng, chiến lược mà ông Bolton vạch ra cho Tổng thống Trump sẽ có hiệu quả và giúp Mỹ quay trở lại tầm ảnh hưởng đối với vấn đề ở Syria, cũng như các vấn đề an ninh quốc gia khác dù rằng hiện đang là một thời điểm có quá nhiều thử thách với Mỹ.

Thùy Dương